TOP w norweskiej księgowości

Trekantfusjon, czyli trójstronna fuzja, to jedna z form reorganizacji spółek stosowanych w Norwegii. Polega ona na połączeniu trzech podmiotów w taki sposób, że akcje lub udziały spółki przejmowanej nie trafiają bezpośrednio do spółki przejmującej, lecz do jej spółki matki. Ten mechanizm może być wykorzystany do przejścia do struktury holdingowej, ochrony aktywów i reorganizacji grupy kapitałowej. W praktyce wiele osób przedstawia trekantfusjon jako rozwiązanie automatycznie neutralne podatkowo, sugerując, że dzięki niemu można przenieść akcje do struktury holdingowej bez konieczności płacenia podatku od zysków kapitałowych. Faktycznie, norweskie prawo podatkowe przewiduje możliwość neutralnego potraktowania fuzji, jednak neutralność podatkowa nie jest automatyczna i zależy od spełnienia określonych warunków w norweskim prawie spółek i podatkowym. Kluczowym wymogiem, aby fuzja (w tym trekantfusjon) została uznana za neutralną podatkowo, jest zachowanie skattemessig kontinuitet (ciągłości podatkowej). Oznacza to, że podatkowe wartości aktywów, udziałów i zobowiązań przed reorganizacją muszą być przeniesione do nowej struktury uten realisasjon (bez ich uprzedniego „zrealizowania” lub zamknięcia podatkowego). W efekcie ani spółka, ani jej udziałowcy nie rozpoznają podatkowo zysków kapitałowych w momencie fuzji. Aby zasada ta miała zastosowanie, transakcja musi być przeprowadzona zgodnie z przepisami Aksjeloven (norweska ustawa o spółkach z ograniczoną odpowiedzialnością) lub Allmennaksjeloven (dotyczącą spółek publicznych) oraz z przepisami Skatteloven (norweskiej ustawy o podatku dochodowym) dotyczących reorganizacji i podatkowej neutralności. Norweski urząd podatkowy (Skatteetaten) i praktyka doradcza wskazują, że fuzje i demergery mogą być traktowane neutralnie podatkowo tylko wtedy, gdy spełnione są określone warunki przewidziane w Skatteloven). Warunkiem koniecznym jest m.in. to, aby otrzymywana przez udziałowców rekompensata (np. nowe udziały) nie zawierała innych form płatności przekraczających limit (np. wypłat gotówkowych powyżej 20% całkowitej wartości rekombinacji), a wszystkie przenoszone aktywa, prawa i zobowiązania musiały zostać włączone do następcy prawnego z zachowaniem ich wartości podatkowych i daty nabycia. W przypadku fuzji lub demergerów transgranicznych (cross‑border) w ramach Europejskiego Obszaru Gospodarczego (EEA) zasady neutralności podatkowej również mogą mieć zastosowanie, jednak zasada ta jest uzależniona od spełnienia warunków dotyczących skattemessig kontinuitet zarówno w Norwegii, jak i w kraju rezydencji spółki przejmującej, o ile transakcja ma być neutralna podatkowo w obu krajach. Dodatkowo przepisy norweskie wykluczają zastosowanie zwolnienia podatkowego, jeżeli uczestniczące spółki są rezydentami krajów o niskim podatku bez rzeczywistej działalności gospodarczej. Podsumowując, trekantfusjon może być narzędziem przy przejściu do struktury holdingowej i umożliwiać przeniesienie udziałów bez natychmiastowego obciążenia podatkowego, ale przedstawianie tej struktury jako automatycznie bezpodatkowej jest uproszczeniem. W praktyce neutralność podatkowa wymaga zachowania ciągłości podatkowej zgodnie z norweskimi przepisami i często potwierdzenia przez urząd podatkowy. Każda taka reorganizacja powinna być analizowana indywidualnie, z uwzględnieniem szczegółowych wymogów prawnych i podatkowych. Podsumowanie praktyczne – kiedy rozważyć Trekantfusjon – Ochrona wartości firmy: Trekantfusjon umożliwia przeniesienie udziałów lub akcji do nowej spółki holdingowej, co pozwala na lepsze zarządzanie aktywami i strukturą grupy. – Tworzenie struktury holdingowej: Mechanizm pozwala reorganizować spółki w grupie, zachowując ich kontrolę i chroniąc aktywa. – Elastyczność w zarządzaniu: Dzięki trójstronnej fuzji łatwiej przeprowadzać zmiany strukturalne, np. sprzedaż firm lub reorganizację spółek w grupie. – Potencjalne korzyści podatkowe: Neutralność podatkowa może zostać osiągnięta, jeśli transakcja spełnia warunki norweskiego prawa podatkowego i przepisy o fuzjach, w tym zachowanie ciągłości podatkowej (skattemessig kontinuitet). Jednak każda reorganizacja powinna być przeanalizowana indywidualnie i często wymaga konsultacji z urzędem skarbowym. Oficjalne źródła norweskie: – Brønnøysund Register Centre – informacje o fuzjach i demergerach, w tym trekantfusjon – Skatteetaten (Norweski Urząd Skarbowy) – podatkowe traktowanie fuzji i demergerów – Regjeringen.no – zasady podatkowe dla fuzji i demergerów transgranicznych w EEA TOPNOR REGNSKAP AS to autoryzowane biuro księgowe w Norwegii, które profesjonalnie i rzetelnie wspiera przedsiębiorców w prowadzeniu działalności. Oferujemy szybką obsługę księgową, rozliczenia podatkowe, VAT i doradztwo finansowe. Każdemu klientowi zapewniamy bezpłatną pierwszą konsultację, podczas której odpowiadamy na wszystkie pytania i pomagamy wybrać najkorzystniejsze rozwiązania. +47 939 82 173 post@topnor.no www.topnor.no

Branża kosmetyczna w Norwegii od lat cieszy się dużą popularnością wśród osób planujących założenie własnej firmy, szczególnie wśród kobiet decydujących się na samozatrudnienie. Salony fryzjerskie, gabinety kosmetyczne, studia manicure i pedicure, stylizacja brwi i rzęs, piercing czy usługi z zakresu kosmetyki estetycznej to przykłady działalności, na które istnieje stałe zapotrzebowanie. Własny salon daje dużą niezależność, elastyczność w organizacji pracy oraz możliwość budowania długofalowych relacji z klientami, a także realny wpływ na wysokość zarobków. Zanim jednak rozpoczniesz działalność, musisz spełnić określone wymogi formalne i sanitarne, ponieważ Norwegia przykłada dużą wagę do jakości usług oraz bezpieczeństwa klientów. Pierwszym krokiem jest wybór formy prawnej działalności. Najczęściej wybierane są dwie opcje: jednoosobowa działalność gospodarcza, czyli enkeltpersonforetak (ENK), oraz spółka akcyjna typu aksjeselskap (AS). ENK to forma prosta w założeniu i prowadzeniu, niewymagająca kapitału początkowego. Właściciel odpowiada jednak za zobowiązania firmy całym swoim majątkiem, a dochód opodatkowany jest jako dochód osobisty. Dodatkowo samozatrudnieni mają ograniczone świadczenia socjalne, na przykład w zakresie zasiłku chorobowego. Spółka AS wymaga wniesienia kapitału zakładowego w wysokości minimum 30 000 NOK i wiąże się z większą liczbą formalności, ale zapewnia ograniczoną odpowiedzialność finansową. Właściciel spółki może być jednocześnie jej pracownikiem i korzystać z pełnych praw pracowniczych, takich jak 100% płatne chorobowe czy urlopy rodzicielskie. Dla małych, jednoosobowych salonów często wystarczająca jest forma ENK, natomiast przy planach rozwoju lub współpracy z innymi osobami warto rozważyć AS. Po wyborze formy działalności należy zarejestrować firmę. Rejestracja odbywa się elektronicznie poprzez portal Altinn. Każda firma musi zostać zgłoszona do Enhetsregisteret, a w niektórych przypadkach – na przykład przy zatrudnianiu pracowników – również do Foretaksregisteret. Do założenia ENK potrzebny jest norweski numer personalny lub D-number, adres firmy w Norwegii oraz nazwa działalności, która musi zawierać nazwisko właściciela. W przypadku spółki AS konieczne jest przygotowanie dokumentu założycielskiego, statutu spółki oraz wpłata kapitału zakładowego na konto firmowe, a następnie rejestracja w Foretaksregisteret. Rejestracja ENK zazwyczaj trwa kilka godzin, natomiast proces zakładania AS może potrwać dłużej, zwłaszcza jeśli wymagane jest założenie konta bankowego i dopełnienie dodatkowych formalności. Podczas rejestracji nie ma obowiązku natychmiastowego zgłaszania się do rejestru VAT. Taki obowiązek pojawia się dopiero po przekroczeniu 50 000 NOK przychodu ze sprzedaży opodatkowanej w ciągu ostatnich 12 miesięcy. Od tego momentu firma musi doliczać 25% VAT do usług i składać raporty co dwa miesiące. Kolejnym niezwykle istotnym etapem jest przygotowanie lokalu. Każda działalność kosmetyczna obejmująca pielęgnację włosów, skóry czy paznokci, a także piercing lub makijaż permanentny, musi zostać zgłoszona do gminy przed rozpoczęciem działalności. Lokal powinien spełniać wymogi sanitarne określone w norweskich przepisach, w tym posiadać dostęp do ciepłej i zimnej wody, odpowiednią wentylację, wydzielone strefy robocze oraz powierzchnie łatwe do czyszczenia. Niezbędne jest również opracowanie systemu wewnętrznej kontroli higieny, czyli internkontroll, który opisuje procedury sprzątania, dezynfekcji narzędzi, gospodarki odpadami oraz higieny personelu. Dokumentacja ta musi być przygotowana na piśmie i dostępna do wglądu podczas ewentualnej kontroli. W przypadku usług naruszających ciągłość skóry, takich jak piercing, mikropigmentacja czy makijaż permanentny, wymagane jest dodatkowe zatwierdzenie działalności przez gminę. Urzędnicy mogą przeprowadzić kontrolę lokalu zarówno przed rozpoczęciem działalności, jak i w trakcie jej prowadzenia. Dodatkowym obowiązkom podlegają również solaria, które muszą być zgłoszone do Direktoratet for strålevern og atomsikkerhet, oraz zabiegi medycyny estetycznej, które mogą być wykonywane wyłącznie przez personel medyczny posiadający odpowiednie uprawnienia. Po uruchomieniu działalności pojawia się obowiązek prowadzenia księgowości i rozliczeń podatkowych. Można zlecić je autoryzowanemu biuru rachunkowemu lub prowadzić samodzielnie. Niezależnie od wybranej formy, wszystkie dokumenty księgowe muszą być przechowywane przez minimum pięć lat, a raporty i płatności realizowane terminowo. Jeśli firma się rozwija i pojawia się potrzeba zatrudnienia pracowników, właściciel staje się pracodawcą i musi zarejestrować się w Altinn jako arbeidsgiver. Wiąże się to z obowiązkiem comiesięcznego składania raportu A-melding, zawierającego informacje o wynagrodzeniach, podatkach i składkach. Każdy pracownik musi mieć podpisaną umowę o pracę, a pracodawca odpowiada za potrącanie zaliczek podatkowych, opłacanie składki pracodawcy oraz wykupienie ubezpieczenia od wypadków przy pracy. W określonych przypadkach konieczne jest również założenie firmowego programu emerytalnego OTP. Poza obowiązkami formalnymi warto zadbać o dodatkowe zabezpieczenia. Ubezpieczenie OC chroni firmę w przypadku roszczeń ze strony klientów, a właściciele ENK mogą wykupić dobrowolne ubezpieczenie chorobowe oraz ubezpieczenie od wypadków przy pracy. Przy sprzedaży produktów kosmetycznych należy przestrzegać przepisów nadzorowanych przez Mattilsynet, a w zakresie danych osobowych – stosować się do zasad GDPR, zapewniając klientom bezpieczeństwo ich informacji. Choć zawody kosmetyczne w Norwegii nie są licencjonowane, posiadanie certyfikatów, ukończonych szkoleń czy fagbrev znacząco zwiększa wiarygodność salonu i zaufanie klientów. Regularne podnoszenie kwalifikacji oraz kontakt z urzędami i doradcami księgowymi pozwalają prowadzić działalność w sposób bezpieczny i zgodny z przepisami. Prowadzenie firmy kosmetycznej w Norwegii to szansa na stabilny i satysfakcjonujący biznes, pod warunkiem odpowiedniego przygotowania. Znajomość obowiązujących zasad, dobra organizacja oraz dbałość o formalności sprawiają, że salon może rozwijać się bez niepotrzebnych problemów i stresu, oferując klientom usługi na wysokim, profesjonalnym poziomie. Podsumowanie kluczowych informacji dla branży kosmetycznej w Norwegii: 1. Obowiązek zgłoszenia lokalu do gminy (meldeplikt) Każda działalność kosmetyczna obejmująca: – fryzjerstwo – kosmetykę skóry – manicure i pedicure – stylizację brwi i rzęs – piercing – makijaż permanentny musi zostać zgłoszona do gminy przed rozpoczęciem działalności. Zgłoszenia dokonuje się do działu miljøretta helsevern. Bez tego salon nie powinien przyjmować klientów. 2. Wymogi sanitarne dla lokalu Lokal musi spełniać konkretne normy higieniczne, m.in.: – dostęp do ciepłej i zimnej wody, – miejsce do mycia rąk w strefie usługowej, – łatwo zmywalne powierzchnie (ściany, podłogi), – dobra wentylacja, – wydzielone strefy robocze i sanitarne, – sprzęt i narzędzia nadające się do dezynfekcji. Podstawą prawną jest Forskrift om hygienekrav for frisør-, hudpleie-, tatoverings- og hulltakingsvirksomhet. 3. Obowiązek posiadania internkontroll (kontroli wewnętrznej) Każdy salon musi mieć pisemną dokumentację internkontroll, obejmującą: – procedury sprzątania i dezynfekcji, – sposób sterylizacji narzędzi, – zasady higieny rąk i odzieży roboczej, – procedury postępowania przy błędach (np. użycie niesterylnego sprzętu), – gospodarowanie odpadami, w tym ostrymi i zakaźnymi. Dokumentacja musi być gotowa przed otwarciem i okazywana podczas kontroli gminy. 4. Zabiegi naruszające ciągłość skóry – dodatkowe pozwolenia Usługi takie jak: – piercing – makijaż permanentny – mikropigmentacja – microblading wymagają dodatkowego zatwierdzenia (godkjenning) przez gminę, nie wystarczy samo zgłoszenie lokalu.

Egenmelding – informacje Zakres Informacja Czym jest egenmelding Egenmelding to forma samodzielnego zgłoszenia niezdolności do pracy z powodu choroby przez pracownika, bez konieczności przedstawiania zwolnienia lekarskiego (sykemelding). Jest to rozwiązanie funkcjonujące w norweskim systemie pracy, które pozwala pracownikowi na krótkotrwałą nieobecność chorobową na określonych zasadach. Limit i warunki Egenmelding przysługuje 4 razy w roku, każdy maksymalnie na 3 dni, czyli łącznie do 12 dni w roku. Warunkiem skorzystania z egenmelding jest przepracowanie minimum 2 miesięcy. Egenmelding i sykemelding Jeśli pracownik wziął egenmelding np. na 2 dni, a następnie otrzymał sykemelding od lekarza, traktowane jest to jako ciągłość choroby. W takim przypadku sykemelding liczony jest jako pozostałe 14 dni z puli 16 dni pracodawcy. Zgłoszenie własnoręczne Egenmelding musi być zgłoszony rano, przed rozpoczęciem pracy. Jeśli nie zostanie oficjalnie zgłoszony, nie ma możliwości, aby pracownik po dwóch dniach lub nawet po pełnym miesiącu stwierdził, że chce wykorzystać egenmelding za dany dzień. Co nie jest egenmelding Samo poinformowanie, że pracownik źle się czuje i nie przyjdzie do pracy, nie jest równoznaczne z egenmelding. Konieczne jest wyraźne i oficjalne zgłoszenie chęci wykorzystania egenmelding. Pracownicy na timelønn Ma to szczególne znaczenie w przypadku pracowników na timelønn, ponieważ pracodawca może zgodzić się jedynie na zmianę grafiku, jeśli pracownik poinformuje, że danego dnia nie jest w stanie przyjść do pracy. W takiej sytuacji nie wiąże się to automatycznie z użyciem egenmeldingu. Egenmelding to forma samodzielnego zgłoszenia niezdolności do pracy z powodu choroby przez pracownika, bez konieczności przedstawiania zwolnienia lekarskiego (sykemelding). Jest to rozwiązanie funkcjonujące w norweskim systemie pracy, które pozwala pracownikowi na krótkotrwałą nieobecność chorobową na określonych zasadach. Egenmelding przysługuje 4 razy w roku, każdy maksymalnie na 3 dni, czyli łącznie do 12 dni w roku. Warunkiem skorzystania z egenmelding jest przepracowanie minimum 2 miesięcy. Jeśli pracownik wziął egenmelding, np. na 2 dni, a następnie otrzymał sykemelding od lekarza, traktowane jest to jako ciągłość choroby. W takim przypadku sykemelding liczony jest jako pozostałe 14 dni z puli 16 dni pracodawcy. Egenmelding musi być zgłoszony rano, przed rozpoczęciem pracy. Jeśli nie zostanie oficjalnie zgłoszony, nie ma możliwości, aby pracownik po dwóch dniach lub nawet po pełnym miesiącu stwierdził, że chce wykorzystać egenmelding za dany dzień. Samo poinformowanie, że pracownik źle się czuje i nie przyjdzie do pracy, nie jest równoznaczne z egenmelding. Konieczne jest wyraźne i oficjalne zgłoszenie chęci wykorzystania egenmelding. Ma to szczególne znaczenie w przypadku pracowników na timelønn, ponieważ pracodawca może zgodzić się jedynie na zmianę grafiku, jeśli pracownik poinformuje, że danego dnia nie jest w stanie przyjść do pracy. W takiej sytuacji nie wiąże się to automatycznie z użyciem egenmeldingu. TOPNOR REGNSKAP AS – polskie autoryzowane biuro księgowe w Norwegii Wspieramy przedsiębiorców i firmy na każdym etapie prowadzenia działalności w Norwegii. Jeśli masz pytania dotyczące rozliczeń, obowiązków pracodawcy lub zasad związanych z zatrudnieniem pracowników – zapraszamy do kontaktu. Chętnie pomożemy i doradzimy w oparciu o aktualne przepisy. +47 939 82 173 post@topnor.no www.topnor.no  

W Norwegii pracownik, który odchodzi z pracy po prawidłowym wypowiedzeniu, ma prawo do pisemnego świadectwa pracy – sluttattest, które potwierdza przebieg zatrudnienia, zajmowane stanowisko oraz charakter wykonywanej pracy. Dokument ten jest szczególnie istotny dla pracowników z zagranicy, ponieważ pozwala dokumentować okresy zatrudnienia w kolejnych krajach. Ustawa o środowisku pracy – arbeidsmiljøloven nakłada na pracodawcę obowiązek wydania sluttattest w dniu zakończenia umowy, jednak nie wcześniej, gdy pracownik nadal jest zatrudniony. Świadectwo pracy powinno zawierać imię i nazwisko pracownika, datę urodzenia, opis stanowiska i wykonywanych obowiązków oraz okres zatrudnienia. Brak tych informacji może skutkować konsekwencjami prawnymi dla pracodawcy. W przypadku błędnie wystawionego dokumentu pracownik może poprosić o jego poprawienie, a jeśli to nie przyniesie skutku, interweniuje Arbeidstilsynet. W ostateczności sprawa może trafić do sądu, który nakazuje wydanie poprawnego świadectwa, a pracodawca może zostać ukarany grzywną. Istnieją też sytuacje, w których pracownik nie ma prawa do sluttattest, np. w przypadku porzucenia pracy bez wypowiedzenia (fantegang). W przypadku dyscyplinarnego zakończenia zatrudnienia pracownik wciąż może wnioskować o wydanie świadectwa, a pracodawca może jedynie zaznaczyć tryb wypowiedzenia, bez szczegółowych informacji dotyczących przyczyn. Norweski dokument może zawierać dodatkowe informacje, takie jak szczegółowy opis obowiązków i odpowiedzialności pracownika, zwłaszcza jeśli wynika to z układu zbiorowego pracy lub specyfiki branży. Świadectwo nie musi jednak obejmować informacji o urlopach, absencjach czy stanie zdrowia pracownika, a dane osobowe i wrażliwe informacje są w nim surowo chronione. Niedozwolone są również subiektywne oceny, uwagi obraźliwe lub mogące zaszkodzić reputacji, np. „pracownik nie radził sobie z obowiązkami” lub „został przesunięty ze względu na spóźnienia”. Warto pamiętać, że jeśli w zakładzie obowiązuje układ zbiorowy pracy, pracodawca musi stosować się do jego zapisów dotyczących treści świadectwa, umieszczając tylko informacje przewidziane w umowie zbiorowej. Poprawnie wydane sluttattest jest nie tylko dokumentem potwierdzającym zatrudnienie, ale także zabezpieczeniem dla pracownika przy podejmowaniu kolejnej pracy i przy dalszym dokumentowaniu doświadczenia zawodowego w Norwegii i poza nią. TOPNOR REGNSKAP AS – polskie autoryzowane biuro księgowe w Norwegii +47 939 82 173 post@topnor.no www.topnor.no

Zwolnienie lekarskie w Norwegii od lat działa inaczej niż w Polsce i często zaskakuje pracowników przyzwyczajonych do systemu L4. Choć choroba kojarzy się z całkowitym oderwaniem od pracy i skupieniem na powrocie do zdrowia, norweskie przepisy zakładają coś zupełnie innego – aktywność, współpracę i kontakt z pracodawcą nawet podczas zwolnienia. Co więcej, rząd Norweski zapowiada kolejne zmiany, które mogą jeszcze bardziej wzmocnić obowiązki pracownika i zwiększyć nadzór państwa nad absencją chorobową. Na razie są to propozycje, a nie obowiązujące prawo – ale warto wiedzieć, w jakim kierunku zmierza system. Poniżej wyjaśniamy: – jak wygląda zwolnienie lekarskie w Norwegii obecnie, – jakie zmiany są planowane, – na co powinni przygotować się pracownicy oraz pracodawcy. Jak wygląda zwolnienie lekarskie w Norwegii obecnie? Sykemelding i sykepenger – ważne rozróżnienie Podstawową różnicą pomiędzy Polską a Norwegią jest to, że zwolnienie lekarskie (sykemelding) w Norwegii nie jest automatyczną gwarancją wypłaty zasiłku chorobowego (sykepenger). Jest ono jedynie podstawą do rozpatrzenia prawa do świadczenia. W Polsce system jest prosty: pracownik albo pracuje, albo choruje. Zwolnienie lekarskie wystawiane jest zawsze w wymiarze 100%, co oznacza całkowitą niezdolność do pracy – niezależnie od rodzaju choroby. W Norwegii jest inaczej. Choroba nie zawsze oznacza całkowitą niezdolność do pracy, a pracownik – w miarę możliwości – powinien pozostać aktywny zawodowo. Obowiązek informacyjny (Opplysningsplikt) – kontakt z pracodawcą Pracownik nie ma obowiązku ujawniania szczegółowych informacji medycznych, ale musi pozostawać w kontakcie z pracodawcą. Samo „czekanie, aż zwolnienie pojawi się w systemie” nie wystarcza. Pierwszym krokiem po zachorowaniu jest poinformowanie pracodawcy: – czy pracownik jest w stanie wykonywać jakiekolwiek zadania, – czy możliwa jest praca w ograniczonym zakresie (np. częściowy etat, praca zdalna). Norweski system jest zaprojektowany tak, aby aktywizować pracownika szczególnie wtedy, gdy nieobecność się przedłuża. W praktyce oznacza to rozmowy o dostosowaniu obowiązków lub stopniowym powrocie do pracy. Warto jednak zachować ostrożność. Brak informacji o stanie zdrowia może sprawić, że pracodawca będzie naciskał na wykonywanie zwykłych obowiązków. Choć pracownik nie musi ujawniać diagnozy, w niektórych sytuacjach zasadne jest poinformowanie o obiektywnych ograniczeniach (np. hospitalizacja, gorączka, uraz). Obowiązek współdziałania (Medvirkningsplikt) Zarówno ustawa o ubezpieczeniach społecznych (folketrygdloven), jak i ustawa o środowisku pracy (arbeidsmiljøloven) nakładają na pracownika obowiązek współpracy w procesie powrotu do pracy. W praktyce oznacza to, że pracownik na zwolnieniu lekarskim: – powinien uczestniczyć w spotkaniach dotyczących powrotu do pracy, – współpracować przy dostosowaniu stanowiska pracy, – brać udział w ocenie swojej zdolności do pracy. Uchylanie się od kontaktu z pracodawcą – nawet przy złym stanie zdrowia – może mieć konsekwencje finansowe. Dla porównania: w Polsce pracodawca i ZUS mogą kontrolować zasadność zwolnienia, ale nie mogą nakłaniać pracownika do częściowego powrotu do pracy. Obowiązek aktywności (Aktivitetsplikt) Od 1 czerwca 2021 roku norweskie przepisy jasno wskazują, że pracownik na zwolnieniu lekarskim powinien pozostawać aktywny zawodowo przez cały okres zwolnienia, o ile stan zdrowia na to pozwala. Pracodawca ma obowiązek: – dostosować stanowisko pracy, – zmienić zakres obowiązków, – umożliwić pracę w innym wymiarze lub formie. Jeśli dostosowanie nie jest możliwe, warto, by pozostał po tym ślad w dokumentacji (np. e-maile, SMS-y, wiadomości w systemie NAV). Po 8 tygodniach NAV ocenia, czy obowiązek aktywności jest realizowany. Brak aktywności bez uzasadnionych powodów może skutkować wstrzymaniem wypłaty sykepenger. Zwolnienie lekarskie u kilku pracodawców W Norwegii NAV ocenia obowiązek aktywności osobno dla każdego pracodawcy. Oznacza to, że: – można pobierać sykepenger w jednym miejscu pracy, – a jednocześnie normalnie pracować w innym, jeśli stan zdrowia na to pozwala. To zasadnicza różnica w porównaniu z Polską, gdzie zwolnienie obejmuje wszystkie umowy jednocześnie. Kiedy NAV może wstrzymać wypłatę sykepenger? NAV może zawiesić wypłatę zasiłku, jeśli pracownik: – odmawia współpracy przy ocenie zdolności do pracy, – nie podejmuje działań w kierunku powrotu do pracy, – bez uzasadnienia odrzuca dostosowaną ofertę pracy. Planowane zmiany – co rząd Norweski dopiero proponuje? Uwaga: poniższe zmiany nie obowiązują. Są to propozycje, które mogą, ale nie muszą wejść w życie. Rząd Støre zapowiada reformę systemu zwolnień lekarskich, której celem jest: – ograniczenie absencji chorobowej, – zwiększenie aktywności pracowników, – silniejszy nadzór NAV od pierwszych dni nieobecności. Pracownik jako aktywny partner podczas sykepenger Proponowane zmiany mają wzmocnić obowiązek współpracy (medvirkningsplikt). Pracownik miałby już na początku nieobecności przekazywać pracodawcy informacje o: – przewidywanym czasie trwania choroby, – swojej zdolności funkcjonowania (funksjonsevne), – potrzebnym wsparciu lub dostosowaniach. Część odpowiedzialności zostałaby przeniesiona z pracodawcy na pracownika. Tymczasowo inne obowiązki niż w umowie? Najbardziej kontrowersyjna propozycja zakłada możliwość tymczasowego wykonywania innej pracy niż ta wynikająca z umowy, jeśli stan zdrowia na to pozwala. Nowy obowiązek miałby zostać zapisany w folketrygdloven, a nie w arbeidsmiljøloven, co omija klasyczne ramy prawa pracy. Odmowa mogłaby skutkować utratą prawa do sykepenger. Większa kontrola NAV Planowane jest wzmocnienie współpracy pracownik–pracodawca–NAV. Oppfølgingsplan miałby być przekazywany do NAV już po 4 tygodniach nieobecności, co umożliwi wcześniejszą ocenę spełniania aktivitetskravet. Więcej aktywności, mniej wyjątków Statystyki pokazują, że w 2024 roku w aż 73% przypadków zwalniano pracowników z obowiązku aktywności. Rząd chce to zmienić. Po reformie: – aktywność ma być dostosowana do realnych możliwości, – nawet godzina pracy dziennie może być wymagana, – brak współpracy = zawieszenie zasiłku (z możliwością jego wznowienia). W pigułce – co może się zmienić? Dla pracownika: – więcej obowiązków informacyjnych, – gotowość do innej, tymczasowej pracy, – realna aktywność, a nie tylko formalna, – zawieszenie sykepenger w razie braku współpracy. Dla pracodawcy: – obowiązek rozważenia także trwałych dostosowań, – wcześniejsze przekazywanie oppfølgingsplan do NAV. Podsumowanie Norweski system zwolnień lekarskich już dziś znacząco różni się od polskiego. Planowane zmiany pokazują wyraźnie, że kierunek jest jeden: więcej aktywności, więcej współpracy i większa kontrola. Na razie jednak obowiązują dotychczasowe zasady, a proponowane reformy pozostają w fazie planów. TOPNOR REGNSKAP AS – polskie autoryzowane biuro księgowe w Norwegii +47 939 82 173 post@topnor.no

Wynajem pracowników w Norwegii, określany jako leasing personelu, podlega ścisłym regulacjom prawa pracy. Norweskie przepisy w ostatnich latach zostały znacząco zaostrzone, a ich przestrzeganie nadzoruje Arbeidstilsynet, czyli Norweska Inspekcja Pracy. Zasadą ogólną jest to, że wynajem pracowników jest dopuszczalny wyłącznie w jasno określonych sytuacjach i tylko wtedy, gdy firma wynajmująca spełnia wszystkie wymagania formalne przewidziane przez norweskie prawo. Od 1 stycznia 2024 roku każda firma, która wynajmuje pracowników norweskim klientom, musi posiadać autoryzację i być wpisana do oficjalnego rejestru firm wynajmujących pracowników – Bemanningsforetaksregister, prowadzonego przez Arbeidstilsynet. Obowiązek ten dotyczy zarówno firm norweskich, jak i przedsiębiorstw zagranicznych, w tym działających w formie NUF. Brak autoryzacji oznacza, że wynajem pracowników jest nielegalny, a zarówno firma wynajmująca, jak i podmiot korzystający z pracy takiego pracownika, mogą ponosić konsekwencje prawne. Uzyskanie autoryzacji potwierdza, że firma spełnia norweskie wymogi dotyczące zatrudnienia i warunków pracy. Obejmuje to m.in. prawidłowe umowy o pracę zgodne z norweskim prawem, stosowanie zasady równego traktowania pracowników, zapewnienie odpowiednich warunków bezpieczeństwa i higieny pracy oraz posiadanie obowiązkowego ubezpieczenia od wypadków przy pracy. Arbeidstilsynet ma prawo kontrolować działalność firm wynajmujących pracowników, żądać dokumentacji oraz cofnięcia autoryzacji w przypadku stwierdzenia naruszeń. Samo posiadanie wpisu do rejestru nie oznacza jednak pełnej swobody w zakresie wynajmu personelu. Norweskie prawo dopuszcza wynajem przede wszystkim wtedy, gdy ma on charakter tymczasowy lub jest uzasadniony szczególnymi potrzebami organizacyjnymi albo specjalistycznymi. W przypadku zapotrzebowania o charakterze stałym zasadą jest bezpośrednie zatrudnienie pracowników. W niektórych branżach oraz przy obowiązywaniu układów zbiorowych wynajem może dodatkowo wymagać porozumień ze związkami zawodowymi. Szczególne ograniczenia dotyczą branży budowlanej. W wybranych regionach Norwegii wprowadzono całkowity zakaz wynajmu pracowników do prac budowlanych oraz do prac bezpośrednio związanych z realizacją kontraktów budowlanych. Zakaz ten obowiązuje na terenie Oslo, Akershus, Buskerud, Østfold oraz Vestfold. W pozostałych częściach kraju wynajem pracowników w budownictwie może być nadal dopuszczalny, jednak wyłącznie pod warunkiem spełnienia wszystkich wymogów rejestracyjnych i prawnych. Obowiązek rejestracji w Bemanningsforetaksregister dotyczy firm, których działalność polega na wynajmie pracowników, a nie jedynie na pośrednictwie rekrutacyjnym. Przedsiębiorstwa, które wyłącznie rekrutują kandydatów i przekazują ich do bezpośredniego zatrudnienia u klienta, nie są uznawane za firmy wynajmujące pracowników. Z obowiązku rejestracji wyłączone są także jednoosobowe działalności gospodarcze, które nie zatrudniają pracowników, oraz spółki, w których właściciel jest jedynym pracownikiem i faktycznie nie dochodzi do wynajmu personelu. Proces uzyskania autoryzacji obejmuje rejestrację działalności w norweskich rejestrach publicznych, złożenie wniosku za pośrednictwem portalu Altinn oraz przygotowanie kompletnej dokumentacji potwierdzającej zgodność działalności z norweskim prawem pracy i przepisami BHP. Firmy zagraniczne muszą dodatkowo przedstawić dokumenty rejestrowe z kraju macierzystego oraz wskazać przedstawiciela w Norwegii. Po złożeniu wniosku Arbeidstilsynet może zażądać dodatkowych wyjaśnień lub dokumentów przed wydaniem decyzji. Nieprzestrzeganie przepisów dotyczących wynajmu pracowników może prowadzić do poważnych konsekwencji. Pracownik wynajęty niezgodnie z przepisami może dochodzić uznania go za pracownika bezpośrednio zatrudnionego przez firmę korzystającą z jego pracy, a organy kontrolne mogą nałożyć kary finansowe lub administracyjne. Z tego względu każda firma planująca wynajem pracowników w Norwegii powinna wcześniej upewnić się, że spełnia wszystkie wymagania formalne. Podsumowanie – najważniejsze informacje Wynajem pracowników w Norwegii jest legalny wyłącznie dla firm posiadających autoryzację w Bemanningsforetaksregister. Obowiązek rejestracji dotyczy także firm zagranicznych oraz NUF. Od 1 stycznia 2024 r. obowiązują zaostrzone przepisy i nowy proces autoryzacji. Autoryzacja potwierdza zgodność z norweskim prawem pracy, zasadą równego traktowania, BHP i obowiązkami ubezpieczeniowymi. Wynajem powinien mieć charakter tymczasowy lub być uzasadniony szczególnymi potrzebami. W branży budowlanej obowiązuje zakaz wynajmu pracowników w regionach: Oslo, Akershus, Buskerud, Østfold i Vestfold. Brak autoryzacji oznacza nielegalny wynajem i ryzyko sankcji dla obu stron. Źródła – Arbeidstilsynet https://www.arbeidstilsynet.no/arbeidsforhold/ansettelse/innleie/ https://www.arbeidstilsynet.no/arbeidsforhold/ansettelse/bemanningsforetak/ https://www.arbeidstilsynet.no/arbeidsforhold/ansettelse/innleie/byggebransjen/ https://www.arbeidstilsynet.no/regelverk/endringer-i-regelverket/innleie-2023-2024/ W razie pytań zapraszamy do kontaktu. TOPNOR REGNSKAP AS – polskie autoryzowane biuro księgowe w Norwegii +47 939 82 173 post@topnor.no

Przygotowania do zamknięcia roku w Norwegii obejmują szereg działań związanych z inwentaryzacją, podatkami i innymi szczegółami księgowymi. Zbliża się więc czas rozliczeń rocznych również dla Twojej firmy. Jak co roku firmy księgowe potrzebują dodatkowych dokumentów, które pomogą w sprawnym przejściu przez proces rozliczeniowy. Proces ten wiąże się z określonymi obowiązkami dla przedsiębiorców. Należy pamiętać, że to właściciel firmy odpowiada za prawidłowe i rzetelne informacje przekazywane swojemu księgowemu. Na koniec roku każdy przedsiębiorca powinien zwrócić uwagę na kilka kluczowych kwestii. Każda firma, która wygenerowała zysk w danym roku, ma możliwość wypłaty dywidendy, dlatego warto rozważyć, czy skorzystanie z tej opcji jest zasadne. W przypadku firm sprzedających produkty konieczne jest sporządzenie stanu magazynowego (varelager), czyli listy produktów znajdujących się na magazynie według cen zakupu na dzień 31.12.2024. Podpisaną listę (varetellingsliste) należy przekazać firmie księgowej. Niezależnie od tego, czy prowadzisz sklep internetowy, salon kosmetyczny, fryzjerski czy inną działalność korzystającą z kasy fiskalnej, musisz sprawdzić stan gotówki w kasie na dzień 31 grudnia. Bardzo istotna jest również kontrola przychodów i kosztów – w szczególności należy poinformować księgowego, jeśli koszty lub przychody zostały przykładowo zarejestrowane w roku 2026, a dotyczą roku 2025, lub odwrotnie. Takie pozycje powinny zostać odpowiednio periodyzowane, aby były rozliczone w prawidłowym okresie. Jeżeli zdarzyła się sytuacja, w której klient nie zapłacił za wykonaną usługę, a wysyłanie przypomnień oraz działania windykacyjne nie przyniosły efektu, istnieje możliwość wykazania straty na należnościach. Skutkuje to obniżeniem podatku dochodowego oraz uzyskaniem zwrotu wcześniej zapłaconego VAT, co w praktyce daje taki sam rezultat, jak wystawienie faktury korygującej (kredit note). W przypadku posiadania auta firmowego należy pamiętać o spisaniu stanu licznika na koniec roku lub o wypełnieniu kilometrówki. Inwentaryzacja samochodów ma znaczenie nie tylko dla celów księgowych, lecz także w kontekście ewentualnych transakcji związanych z przekazaniem, sprzedażą lub przekształceniem posiadanych pojazdów. W razie pytań zapraszamy do kontaktu. TOPNOR REGNSKAP AS – polskie autoryzowane biuro rachunkowe w Norwegii Telefon: +47 939 82 173, e-mail: post@topnor.no  

Aksjonærregisteroppgaven to roczny raport udziałowców, który każda norweska spółka akcyjna (AS i ASA) ma obowiązek złożyć do norweskiego Rejestru Akcjonariuszy prowadzonego przez Skatteetaten. Raport ten zawiera szczegółowe informacje o kapitale zakładowym, akcjach, akcjonariuszach oraz wszystkich zmianach, które miały miejsce w danym roku podatkowym, takich jak emisje udziałów, sprzedaż, nabycie, umorzenie akcji czy wypłata dywidendy. Celem Aksjonærregisteroppgaven jest umożliwienie Skatteetaten przygotowania tzw. Aksjeoppgaven, czyli zestawienia, które trafia do akcjonariuszy i stanowi podstawę do prawidłowego wypełnienia ich rocznego zeznania podatkowego (skattemelding). Jeśli raport nie zostanie złożony lub zawiera błędy, urząd nie przygotuje Aksjeoppgaven, a akcjonariusze muszą samodzielnie obliczać podatek od udziałów, co zwiększa ryzyko błędów i sankcji. Obowiązek złożenia Aksjonærregisteroppgaven dotyczy wszystkich spółek AS i ASA, niezależnie od tego, czy w danym roku nastąpiły jakiekolwiek zmiany w strukturze udziałów. Nawet jeśli w spółce nic się nie zmieniło, raport „zerowy” nadal musi zostać wysłany. Wyjątkiem są niektóre spółki notowane, których dane przekazywane są automatycznie przez Euronext VPS. Termin złożenia Aksjonærregisteroppgaven to 31 stycznia roku następującego po roku podatkowym. Formularz można składać wielokrotnie – liczy się ostatnia, poprawna wersja przesłana przed upływem terminu lub po nim (w przypadku korekty). W latach 2025 i 2026 Aksjonærregisteroppgaven nadal można i należy składać przez Altinn, w szczególności raport za rok 2025. Skatteetaten potwierdził, że Altinn pozostaje aktywnym kanałem raportowania dla tego obowiązku, mimo trwających zmian technologicznych związanych z przejściem na nowe rozwiązania systemowe. Jednocześnie Skatteetaten zapowiedział stopniowe odejście od ręcznego składania Aksjonærregisteroppgaven bezpośrednio w Altinn. W kolejnych latach raportowanie ma odbywać się głównie przez tzw. sluttbrukersystemer, czyli systemy końcowe, takie jak programy księgowe zintegrowane bezpośrednio z API Skatteetaten. Oznacza to, że raport za rok 2026 (składany do 31 stycznia 2027) może być już objęty nowym modelem raportowania, w którym Altinn nie będzie podstawowym narzędziem do ręcznego wypełniania formularza. Brak złożenia Aksjonærregisteroppgaven w terminie może skutkować nałożeniem przez Skatteetaten kary pieniężnej (tvangsmulkt), naliczanej do momentu dostarczenia poprawnego raportu. Dodatkowo konsekwencje odczuwają akcjonariusze, którzy bez Aksjeoppgaven nie mają automatycznie uzupełnionych danych w swoim zeznaniu podatkowym. Podsumowując, spółki AS i ASA mogą bezpiecznie korzystać z Altinn do składania Aksjonærregisteroppgaven, a jednocześnie warto przygotować się na nadchodzące zmiany i upewnić się, że wykorzystywany system księgowy umożliwia raportowanie udziałowców bezpośrednio do Skatteetaten, ponieważ w kolejnych latach może to stać się jedyną dostępną drogą. TOPNOR REGNSKAP AS Twoje polskie autoryzowane biuro rachunkowe w Norwegii post@topnor.no | +47 939 82 173 | www.topnor.no

Nadchodzą zmiany w bankowości w Norwegii – co oznaczają dla przedsiębiorców? Norweski sektor finansowy przygotowuje się do wdrożenia nowych, międzynarodowych standardów bezpieczeństwa, które stopniowo będą wprowadzane w najbliższych latach. Choć temat brzmi bardzo technicznie, konsekwencje tych zmian odczuje każdy przedsiębiorca prowadzący firmę w Norwegii. Najważniejsze nowości koncentrują się wokół dwóch obszarów: lżejszych procedur dla firm o niskim ryzyku oraz zwiększenia bezpieczeństwa przelewów. Mniej uciążliwej kontroli dla uczciwych firm Przez ostatnie lata norweskie banki działały bardzo zachowawczo – w obawie przed odpowiedzialnością za niedostateczną kontrolę klientów. W wielu przypadkach oznaczało to skomplikowane formalności, blokowanie kont lub niechęć do współpracy z całymi branżami, które uznawano za potencjalnie ryzykowne. Teraz podejście ma się zmienić. Nowe wytyczne wprowadzają zasadę, zgodnie z którą działania banków muszą być dostosowane do rzeczywistego poziomu ryzyka. Jeśli firma działa w branży, która nie budzi obaw, bank będzie zobowiązany zastosować uproszczone środki bezpieczeństwa. Dzięki temu prowadzenie małej działalności – np. sklepu internetowego czy firmy budowlanej – ma stać się mniej obciążone biurokracją. Ważnym elementem reformy jest także ograniczenie tzw. de-riskingu, czyli praktyki zamykania kont „na wszelki wypadek”. Instytucja finansowa będzie musiała wykazać, że istniało realne ryzyko, a nie jedynie teoretyczne przypuszczenia. Przelewy pod większą ochroną Drugim obszarem zmian jest bezpieczeństwo płatności. Kluczową nowością ma być obowiązek weryfikacji danych odbiorcy po stronie banku, do którego trafia przelew. Oznacza to, że zanim transakcja zostanie zrealizowana, system porówna dane wpisane przez nadawcę z faktycznym właścicielem rachunku. Jeżeli pojawi się rozbieżność – na przykład numer konta nie będzie należeć do firmy, której nazwę wpisano w przelewie – transakcja zostanie wstrzymana lub opatrzona wyraźnym ostrzeżeniem. Takie rozwiązanie ma istotnie ograniczyć ryzyko oszustw oraz kosztownych pomyłek. Koniec anonimowych transferów – również w kryptowalutach Zmiany obejmą także obowiązek podawania pełnych i przejrzystych danych nadawcy oraz odbiorcy przelewu. Nie będzie już możliwe przesyłanie pieniędzy bez dokładnego opisu lub z podaniem niepełnych informacji. Ten sam obowiązek obejmie norweskie podmioty działające w obszarze kryptowalut – giełdy, kantory i platformy wymiany. Oznacza to całkowite odejście od anonimowych transferów realizowanych przez legalne instytucje działające w Norwegii. Co to oznacza w praktyce? Dla większości firm oznacza to przede wszystkim łatwiejszą współpracę z bankiem. Jeśli działalność nie wiąże się z wysokim ryzykiem, procedury powinny ulec znacznemu uproszczeniu. Jednocześnie nowe zasady zapewnią większą ochronę przed oszustwami i przypadkowymi pomyłkami przy przelewach. Trzeba jednak przygotować się na to, że banki będą wymagać bardziej szczegółowych danych przy zlecaniu płatności. Choć pełne wdrożenie tych standardów planowane jest dopiero do 2030 roku, już teraz warto wiedzieć o tych zmianach i obserwować, jak banki w Norwegii stopniowo dostosowują swoje systemy i procedury. To ciekawa zapowiedź kierunku, w którym zmierza norweski sektor finansowy – bezpieczniejszy, bardziej logiczny i przyjazny dla przedsiębiorców. TOPNOR REGNSKAP AS – autoryzowane biuro księgowe w Norwegii +47 939 82 173

Prezenty oraz koszty związane z działaniami firmy wobec pracowników, klientów i partnerów biznesowych to temat istotny przez cały rok, a szczególnie w okresie świątecznym, dlatego warto dokładnie znać obowiązujące zasady. Firma może przekazywać pracownikom różne prezenty, takie jak przedmioty użytkowe, różnego rodzaju doświadczenia czy bony upominkowe, pod warunkiem że nie mogą one zostać wymienione na gotówkę. Pieniężne prezenty nie są dozwolone. Obowiązuje limit zwolniony z podatku do 5 000 NOK rocznie, co oznacza, że w tej wysokości prezent nie jest opodatkowany po stronie pracownika i jednocześnie przysługuje prawo do odliczenia po stronie pracodawcy. Wartość prezentów przekraczająca ten limit podlega już opodatkowaniu oraz naliczeniu składek pracodawcy. Drobne upominki, takie jak kwiaty czy czekoladki, nie są traktowane jako dochód pracownika. W przypadku szczególnych okoliczności obowiązują odrębne limity – przy ślubie, przejściu na emeryturę, minimum 10 latach pracy oraz okrągłych urodzinach limit wynosi 4 000 NOK, natomiast przy 20 latach pracy w firmie 8 000 NOK. Pracownicy mogą również otrzymywać rabaty na produkty lub usługi sprzedawane przez firmę lub grupę przedsiębiorstw. Zwolnienie z podatku dla takich rabatów obowiązuje do kwoty 10 000 NOK rocznie, a jeśli pracownik nie otrzymuje innych prezentów, limit ten zwiększa się do 15 000 NOK. Rabatem jest różnica pomiędzy zwykłą ceną sprzedaży a ceną zapłaconą przez pracownika, natomiast rabaty przekraczające wskazane limity podlegają opodatkowaniu oraz objęte są składkami pracodawcy. Spotkania świąteczne oraz imprezy integracyjne organizowane dla wszystkich pracowników są traktowane jako świadczenia socjalne i z tego tytułu są wolne od podatku dla pracowników, w pełni odliczalne dla firmy oraz nie obowiązuje przy nich żaden limit kwotowy. Dozwolony jest alkohol w ramach standardowej obsługi restauracyjnej, czyli niskoprocentowy, na przykład piwo i wino. Warunkiem skorzystania z tych zasad jest zaproszenie wszystkich pracowników wraz z ewentualnymi osobami towarzyszącymi. Zasady te nie dotyczą firm, w których jedynym pracownikiem jest jednocześnie właściciel. W odniesieniu do klientów i partnerów biznesowych proste upominki, takie jak kwiaty, czekoladki czy podobne drobiazgi, mogą stanowić koszty odliczalne, jednak obowiązuje limit maksymalnie 317 NOK za jedno wręczenie. Wieńce pogrzebowe pozostają odliczalne bez limitu. Upominki firmowe zawierające logo lub nazwę firmy mogą być traktowane jako materiały promocyjne pod warunkiem, że są wyraźnie oznaczone logo lub nazwą, przekazywane większej liczbie klientów, a nie pojedynczym osobom, mają niewielką wartość oraz ich cena jednostkowa nie przekracza 317 NOK. W przypadku poczęstunku dla klientów związanego ze spotkaniami biznesowymi i negocjacjami firma może odliczyć skromne koszty pod warunkiem, że spotkania odbywają się w godzinach pracy lub bezpośrednio przy spotkaniu albo negocjacjach, w siedzibie firmy lub w pobliskiej restauracji. W restauracji obowiązuje limit 579 NOK za osobę za jedno wydarzenie. Podanie mocnych alkoholi wyklucza możliwość odliczenia kosztów posiłku, a po przekroczeniu limitu koszt staje się w całości nieodliczalny. Zestaw tych zasad pozwala bezpiecznie planować zarówno prezenty dla pracowników, jak i drobne upominki oraz spotkania z klientami, z zachowaniem zgodności z obowiązującymi przepisami. TOPNOR REGNSKAP AS – Autoryzowane Biuro Księgowe w Norwegii +47 939 82 173 post@topnor.no www.topnor.no

W połowie grudnia każdego roku w Norwegii otwierana jest możliwość zamówienia nowej karty podatkowej na kolejny rok oraz aktualizacji danych w już posiadanej karcie. W 2025 roku karta na 2026 rok będzie dostępna od 15 grudnia od godziny 08:00, zgodnie z oficjalną informacją Skatteetaten. To bardzo ważny moment, by sprawdzić, czy Twój Skattekort odzwierciedla przewidywane dochody, ulgi podatkowe, odsetki, kredyty i majątek — dzięki temu unikniesz nadmiernego potrącenia podatku lub dopłaty przy rozliczeniu rocznym. Skattekort to elektroniczny dokument wydawany przez Skatteetaten, który pokazuje, ile podatku Twój pracodawca powinien potrącać z pensji. Jeśli karta jest nieaktualna — możesz zapłacić za dużo albo za mało podatku, a w skrajnych przypadkach pracodawca może potrącić nawet 50% wynagrodzenia. Dlatego warto regularnie sprawdzać i aktualizować swoje dane, szczególnie przed rozpoczęciem nowego roku. W Norwegii funkcjonują cztery główne rodzaje Skattekort: Frikort, Kildeskatt, Tabellkort oraz Prosentkort. Frikort (karta 0%) jest przeznaczony dla osób, które przewidują roczne zarobki do około 100 000 NOK — podatek wynosi wtedy 0%, ale jeśli przekroczysz limit, musisz zamówić zwykły Skattekort, inaczej pracodawca może potrącić 50% podatku. Kildeskatt (z ryczałtowym podatkiem) to opcja dla osób nowych w Norwegii lub pracujących sezonowo — w tym wariancie podatek wynosi stałe 25% (lub 17,3% w przypadku zwolnienia ze składek społecznych), nie składasz rocznej deklaracji podatkowej i nie korzystasz z ulg ani zwrotów; z systemu Kildeskatt możesz zrezygnować nawet do 3 lat wstecz i odzyskać nadpłacony podatek. Standardowy Skattekort — Tabellkort — polecany jest osobom zatrudnionym u jednego pracodawcy z regularnymi dochodami; podatek naliczany jest zgodnie z tabelą Skatteetaten. Warto zwrócić uwagę, że od 2025 roku obowiązuje nowa numeracja tabel (kody od 8000 do 9400) — co może mieć znaczenie przy wyborze właściwej opcji. Alternatywą dla osób z nieregularnymi dochodami, kilkoma pracodawcami, premiami lub dodatkami jest Prosentkort — podatek naliczany jest jako stały procent dochodu, a jedna karta działa u wszystkich pracodawców. To rozwiązanie często najbezpieczniejsze przy zmiennej pracy. Aktualizacja Skattekort jest szczególnie ważna w sytuacji, gdy Twoja sytuacja finansowa zmienia się w trakcie roku — np. pojawiają się nowe źródła dochodu, premie, odsetki od kredytów czy zmienia się majątek. Dzięki temu unikniesz niespodzianek przy rozliczeniu rocznym i zapobiegniesz błędnemu potrąceniu podatku. Warto także pamiętać, że jeśli dopiero zaczynasz pracę w Norwegii lub zmieniasz pracodawcę — brak ważnego Skattekort albo nieaktualna karta może skutkować automatycznym potrąceniem 50% podatku z Twojej wypłaty. Dlatego jak najszybciej zamów Skattekort albo zweryfikuj, czy obecna karta odpowiada Twoim przewidywanym dochodom. Całą procedurę można przeprowadzić online — logując się na portal Skatteetaten — co sprawia, że zmiana jest łatwa i wygodna. Jeśli masz kilku pracodawców, każdemu przypisz odpowiednią formę: główny pracodawca może korzystać z Tabellkort lub Prosentkort, a dodatkowi pracodawcy zazwyczaj z Prosentkort. Jeśli dopiero planujesz pracę w Norwegii — warto zastanowić się, która opcja będzie dla Ciebie najbardziej korzystna: Frikort, Kildeskatt, Tabellkort czy Prosentkort. Regularne sprawdzanie i aktualizacja Skattekort to najlepszy sposób, by podatek był naliczany zgodnie z rzeczywistymi dochodami i by uniknąć dopłat lub nadpłat przy rozliczeniu rocznym. TOPNOR REGNSKAP AS – Twoje Polskie Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173 post@topnor.no www.topnor.no

W Norwegii okres przedświąteczny wiąże się z możliwością skorzystania z tzw. „halv skatt”, czyli systemu pobierania tylko połowy zaliczki na podatek z wynagrodzenia w listopadzie lub grudniu. Rozwiązanie to jest powszechnie stosowane i pozwala pracownikom otrzymać wyższą wypłatę przed Bożym Narodzeniem. Warto jednak dokładnie rozumieć jego zasady, aby uniknąć błędnych interpretacji i ewentualnych niedopłat podatku. Najważniejsze jest to, że „halv skatt” nie jest zwolnieniem z podatku. Całkowita kwota podatku do zapłacenia za rok pozostaje taka sama, a ulga polega wyłącznie na zmniejszeniu potrącenia zaliczki w jednym miesiącu. Wyższa wypłata przed świętami jest efektem wcześniejszego rozłożenia obciążeń podatkowych na pozostałe miesiące. Z tego względu system ten bywa potocznie określany „prezentem od króla”, choć w rzeczywistości podatnik nie płaci mniej – płaci tylko inaczej. Jak działa „halv skatt”? Przez większość roku pracownik ma potrącane pełne zaliczki na podatek. W listopadzie lub grudniu pracodawca może jednak zastosować zmniejszone potrącenie – zazwyczaj do połowy standardowej wysokości. Decyzja o tym, w którym miesiącu ulga będzie zastosowana, należy do pracodawcy, choć często jest uzgadniana z pracownikami. W praktyce wygląda to tak, że w ciągu 10,5 miesiąca pobierane są wyższe zaliczki, aby przed świętami możliwe było zmniejszenie potrącenia. W efekcie wypłata netto w jednym miesiącu jest wyższa, ale pozostałe miesiące były odpowiednio „dociążone”, aby całość podatku nadal została zapłacona. Kogo dotyczy „halv skatt”? Z systemu mogą korzystać osoby, które posiadają norweską kartę podatkową (skattekort) i rozliczają się według standardowych zasad — niezależnie od tego, czy stosowana jest tabela podatkowa, czy procentowe potrącenie. Ulga dotyczy pracowników zatrudnionych na: miesięcznej pensji, wynagrodzeniu dwutygodniowym, wynagrodzeniu godzinowym. Warto jednak wiedzieć, że nie wszystkie osoby mogą skorzystać z „halv skatt”. Oto najważniejsze wyjątki. Kogo nie obejmuje „halv skatt”? 1. Osoby objęte podatkiem źródłowym (kildeskatt) Jeśli podatnik rozlicza się według systemu 25% podatku źródłowego, potrącenie odbywa się przez pełne 12 miesięcy — bez możliwości zastosowania „halv skatt”. 2. Pracownicy korzystający ze specjalnych tabel podatkowych Dotyczy to głównie pracowników offshore, marynarzy oraz osób pracujących w sektorze wydobycia ropy i gazu, gdzie obowiązują specjalne tabele podatkowe, m.in.: 7150, 7160, 7350, 7500, 7700, 6350, 6500, 6700, 0100, 0101. W tych systemach zaliczki muszą być pobierane w równym wymiarze przez wszystkie miesiące. 3. Pracownicy bez norweskiej karty podatkowej Osoby bez skattekort mają automatycznie potrącane 50% podatku i nie mogą korzystać z połowy zaliczki na podatek przed świętami. Możliwość rezygnacji z „halv skatt” Wbrew powszechnemu przekonaniu pracownik nie musi korzystać z tej ulgi. Jeśli obawia się niedopłaty podatku przy wiosennym rozliczeniu, może wcześniej poinformować pracodawcę, że rezygnuje z połowy zaliczki i chce pobrania standardowego potrącenia. Podsumowanie „Halv skatt” to popularny norweski system, który pozwala na zwiększenie przedświątecznej wypłaty poprzez zmniejszenie potrącenia zaliczki na podatek. To rozwiązanie ułatwia planowanie finansów w okresie zwiększonych wydatków, jednak nie oznacza obniżenia rocznego podatku. Całkowita kwota podatkowa pozostaje taka sama — zmienia się tylko sposób jej rozłożenia na poszczególne miesiące. Zanim jednak uznasz wyższą wypłatę za „bonus”, warto sprawdzić, czy system dotyczy Twojego rodzaju zatrudnienia i czy nie grozi Ci niedopłata podatku na koniec roku. TOPNOR REGNSKAP AS Twoje Polskie Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173 post@topnor.no www.topnor.no

Od 1 stycznia 2026 roku w Norwegii zacznie obowiązywać nowy zestaw przepisów regulujących działalność w branży transportu towarów lekkimi pojazdami („varebil”). Zgodnie z decyzją norweskiej Inspekcji Pracy (Arbeidstilsynet), wszyscy kierowcy oraz pomocnicy wykonujący przewóz towarów dla innych podmiotów będą musieli posiadać i okazywać kartę HMS (HSE-kort). Nowy obowiązek obejmie zarówno pracowników zatrudnionych przez firmy transportowe, jak i osoby samozatrudnione, pod warunkiem że wykonują przewóz towarów należących do innych firm. Źródła: Arbeidstilsynet, Altinn, YTF Cel wprowadzenia nowych przepisów Regulacje dotyczące kart HMS są odpowiedzią na rosnące problemy w sektorze transportu lekkiego. Przez wiele lat branża ta była wskazywana jako jedna z najbardziej narażonych na nieuczciwe praktyki, zatrudnianie na czarno, brak przejrzystości i nieprzestrzeganie przepisów BHP. Inspekcja Pracy podkreśla, że obowiązek karty HMS ma umożliwić lepszą identyfikację osób pracujących przy dostawach, ułatwić kontrole oraz zwiększyć bezpieczeństwo zarówno kierowców, jak i klientów. Z punktu widzenia państwa ma to być skuteczne narzędzie przeciwdziałania nadużyciom oraz formą uporządkowania rynku transportowego. Źródła: Arbeidstilsynet — komunikaty dot. regulacji i motywacji zmian Kogo obejmuje obowiązek? Nowe prawo dotyczy wszystkich kierowców („sjåfører”) oraz pomocników („medhjelpere”), którzy wykonują przewóz towarów dla innych firm. Wymóg ten obejmuje pojazdy do 3,5 tony dla aut spalinowych oraz 4,25 tony dla pojazdów elektrycznych. Obowiązek nie dotyczy pracowników administracyjnych firm transportowych ani osób, które nie biorą fizycznego udziału w transporcie towarów. Źródła: Arbeidstilsynet, Altinn Zamawianie kart HMS i odpowiedzialność firm Karty HMS będzie można zamawiać za pośrednictwem oficjalnego portalu od 1 grudnia 2025 roku. Obowiązek ich zamawiania spoczywa na pracodawcy, natomiast osoby prowadzące własną działalność muszą zadbać o kartę samodzielnie. Koszt jednej karty wynosi 132,90 NOK + VAT. Wymagane jest również, aby karta była fizycznie noszona i widoczna podczas wykonywanej pracy. Stanowi ona potwierdzenie legalnego zatrudnienia oraz funkcjonowania pracodawcy zgodnie z norweskimi przepisami. Źródła: Arbeidstilsynet — sekcja HSE-kort Nowe zabezpieczenia i prawa dla pracowników Wraz z obowiązkiem posiadania karty HMS wprowadzono także szereg regulacji, które mają poprawić warunki zatrudnienia kierowców dostawczych. Od 2026 roku: wprowadzona zostaje minimalna stawka godzinowa w wysokości 229 NOK, każda osoba wykonująca przewozy musi mieć pisemną umowę o pracę, za nadgodziny należy wypłacać dodatek minimum 40%, firmy zatrudniające co najmniej pięć osób będą musiały posiadać przedstawiciela ds. bezpieczeństwa (verneombud), część przedsiębiorstw musi być powiązana z zatwierdzonymi służbami BHP (Occupational Health Service). Zmiany te mają zagwarantować, że kierowcy pracujący w jednej z najbardziej obciążających branż będą zatrudniani legalnie i zgodnie z normami bezpieczeństwa. Źródła: Arbeidstilsynet — informacje o minimalnych stawkach, warunkach pracy i obowiązkach firm Licencja transportowa dla pojazdów dostawczych od 2026 roku Oprócz kart HMS od 1 stycznia 2026 roku zacznie obowiązywać również wymóg posiadania krajowej licencji transportowej (nasjonalt løyve) dla pojazdów o masie od 2,5 do 3,5 tony wykorzystywanych do przewozu towarów innych firm. Aby ją otrzymać, konieczne będzie zdanie egzaminu obejmującego wiedzę z zakresu przepisów transportowych, finansów, bezpieczeństwa i podatków. Wymagane będzie także zabezpieczenie finansowe, tzw. gwarancja løyve. Źródła: Altinn, Söderberg & Partners, Statens vegvesen / Yrkesbil Co oznaczają zmiany dla branży transportowej? Wprowadzenie kart HMS oraz licencji transportowych jest jednym z największych przekształceń w historii norweskiego sektora transportu lekkiego. Nowe regulacje: zwiększą przejrzystość i kontrolę firm działających w przewozach, utrudnią działalność nieuczciwym podwykonawcom, wzmocnią prawa pracowników, zapewnią klientom większe bezpieczeństwo przy wyborze usług transportowych, podniosą jakość i standard usług w całej branży. Jednocześnie należy liczyć się z rosnącymi kosztami operacyjnymi oraz większą liczbą formalności, co szczególnie odczują małe firmy i jednoosobowe działalności. Mimo to zmiany te mają w dłuższej perspektywie prowadzić do bardziej stabilnego i profesjonalnego rynku. Źródła: Arbeidstilsynet, Altinn, raporty branżowe oraz materiały ministerialne TOPNOR REGNSKAP AS Twoje Polskie Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173 post@topnor.no www.topnor.no

Wraz z publikacją projektu budżetu na 2026 rok pojawiły się też pierwsze propozycje dotyczące zmian podatkowych. Choć to wciąż tylko projekt, a ostateczne decyzje zapadną dopiero pod koniec roku, już teraz można zobaczyć, jakie rozwiązania rząd planuje wprowadzić — zwłaszcza że w poprzednich latach finalne stawki zazwyczaj niewiele różniły się od tych z projektu. Wśród najważniejszych propozycji znajdują się zmiany w trinnskatt, gdzie wszystkie progi mają zostać podniesione o 4,0%, przy zachowaniu dotychczasowych stawek: Próg 1 od 226.100 NOK (1,7%), Próg 2 od 318.300 NOK (4,0%), Próg 3 od 725.050 NOK (13,7%), Próg 4 od 980.100 NOK (16,7%) i Próg 5 od 1.467.200 NOK (17,7%). W trygdeavgift planowane są niewielkie obniżki — dla pracowników z 7,7% do 7,6%, a dla działalności gospodarczej z 10,9% do 10,8%. Kwota wolna pozostaje bez zmian, na poziomie 99.650 NOK. Arbeidsgiveravgift ma zostać bez zmian, a dodatkowa stawka dla wynagrodzeń powyżej 850.000 NOK, zlikwidowana w 2025, nie ma wrócić. W podatku majątkowym zaproponowano podwyższenie kwoty wolnej z 1.760.000 NOK do 1.900.000 NOK, przy zachowaniu obecnych stawek. W odliczeniach pojawia się kilka podwyżek: personfradrag z 108.550 NOK do 114.210 NOK (+5,2%); minstefradrag dla pracujących z 92.000 NOK do 95.700 NOK (+4,0%); a dla emerytów z 73.150 NOK do 75.400 NOK. Z kolei ulgi na dzieci mają zostać zmniejszone — maksymalna ulga na opiekę nad dzieckiem z 25.000 NOK do 15.000 NOK na pierwsze dziecko i z 15.000 NOK do 10.000 NOK na kolejne. Engangsstønad, czyli becikowe, również ma zostać obniżone — z 92.648 NOK do 60.000 NOK. Jeśli chodzi o samochody elektryczne, obecnie do 500.000 NOK ceny auta EV nie płaci się VAT. Od 2026 roku zwolnienie ma obejmować tylko pierwsze 300.000 NOK, a nadwyżka będzie objęta 25% VAT. Od 2027 roku planowane jest całkowite zniesienie tej ulgi. Co to oznacza dla portfeli? Według wyliczeń opartych na proponowanych zmianach:– przy dochodzie 300.000 NOK: podatek 2025 — 46 834 NOK, podatek 2026 — 43 876 NOK (różnica ok. 2 958 NOK),– przy 450.000 NOK: 96 794 NOK vs. 93 855 NOK (różnica ok. 2 939 NOK),– przy 650.000 NOK: 164 194 NOK vs. 161 055 NOK (różnica ok. 3 139 NOK),– przy 850.000 NOK: 246 420 NOK vs. 240 375 NOK (różnica ok. 6 045 NOK). W praktyce — jeśli propozycje nie zostaną istotnie zmienione — większość osób może spodziewać się nieco niższego podatku niż w 2025 roku. Na razie to wyłącznie projekt i choć zmiany mogą być minimalne, wszystko jeszcze może się nieco różnić. Będziemy informować, gdy pojawią się ostateczne, zatwierdzone stawki.   TOPNOR REGNSKAP AS Twoje Polskie Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173 post@topnor.no www.topnor.no

W Norwegii kluczowym elementem dla sukcesu firmy, zwłaszcza tej zagranicznej, jest budowanie zaufania i wiarygodności. Nie chodzi tu tylko o znajomość języka czy kontakty biznesowe – norwescy klienci często wybierają firmy, które wydają się pewne i godne zaufania. Najchętniej współpracują z podmiotami, które znają lub które polecają inni. Dla firm zagranicznych oznacza to konieczność wykazania się profesjonalizmem i solidnością w sposób, który jest dla Norwegów czytelny i wiarygodny.   Jednym ze skutecznych sposobów na zdobycie zaufania jest posiadanie odpowiednich certyfikacji, rejestracji i wyróżnień, które w Norwegii są powszechnie rozpoznawane i cenione. Przykłady najważniejszych z nich obejmują:   – Sentral Godkjenning – szczególnie istotna w branży budowlanej i remontowej. Certyfikat ten potwierdza spełnianie norweskich wymogów dotyczących jakości, BHP i prawa budowlanego. Posiadanie tej rejestracji daje przewagę, ponieważ wielu lokalnych wykonawców jej nie posiada. – Gazellebedrift – przyznawane przez Dagens Næringsliv firmom dynamicznie rosnącym i stabilnym finansowo. Taki tytuł pokazuje, że firma działa solidnie i ma długoterminowe perspektywy rozwoju. – StartBANK – obowiązkowa rejestracja w wielu dużych projektach publicznych i prywatnych, zwłaszcza w budownictwie. Potwierdza, że firma jest ubezpieczona, płaci podatki i jest wiarygodnym dostawcą. – Achilles Qualification System – wykorzystywany w branżach takich jak energetyka, transport czy infrastruktura. Umożliwia firmom zagranicznym pojawienie się wśród głównych kontrahentów, np. Statkraft czy Equinor. – Rejestracja w VAT (MVA) – prosta, ale istotna czynność, która pokazuje, że firma działa formalnie i legalnie w Norwegii. – Brønnøysundregistrene: zweryfikowane informacje o firmie – aktualne dane, brak zaległości i uporządkowane sprawozdania finansowe sygnalizują przejrzystość i profesjonalizm. – Certyfikaty ISO (9001, 14001, 45001 itp.) – międzynarodowe standardy w zakresie jakości, środowiska i BHP zapewniają dodatkowe poczucie bezpieczeństwa dla klientów przemysłowych i biznesowych. – Status Lærebedrift – uprawnienie do szkolenia praktykantów pokazuje, że firma wspiera rynek pracy i spełnia norweskie wymagania edukacyjne. – Oceny kredytowe (AAA, AA itp.) – wystawiane przez Bisnode lub Dun & Bradstreet. Umożliwiają weryfikację kondycji finansowej firmy, co jest często sprawdzane przez norweskich klientów przed podpisaniem umowy. – Referencje od klientów publicznych – doświadczenie w pracy dla gmin, województw lub instytucji państwowych znacząco podnosi wiarygodność firmy w oczach lokalnych kontrahentów.   Oprócz formalnych certyfikatów i rejestracji warto stosować praktyczne metody budowania zaufania:   – Posiadanie norskojęzycznego kontaktu lub kierownika projektu, nawet jeśli firma ma zagranicznych właścicieli, ułatwia komunikację i zwiększa poczucie bezpieczeństwa klientów. – Wdrażanie przejrzystych procedur, dokumentacji i jasnych procesów – Norwegowie cenią strukturę, porządek i przewidywalność w pracy. – Profesjonalna, norweskojęzyczna strona internetowa z wyraźnym pokazaniem certyfikatów, referencji i wartości firmy zwiększa wiarygodność. – Członkostwo w lokalnych organizacjach branżowych, takich jak Byggmesterforbundet, Nelfo czy Maskinentreprenørenes forbund, sygnalizuje, że firma aktywnie uczestniczy w rynku i przestrzega standardów branżowych.   Bycie firmą zagraniczną w Norwegii nie jest przeszkodą – problem pojawia się dopiero wtedy, gdy nie zadbamy o odpowiednią wiarygodność. Właściwe certyfikaty, rzetelne referencje i przemyślana komunikacja pozwalają nie tylko konkurować z lokalnymi przedsiębiorstwami, ale w wielu przypadkach je przewyższać w oczach klientów.   TOPNOR REGNSKAP AS Twoje Polskie Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173 post@topnor.no www.topnor.no

Założenie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (AS) w Norwegii jest dość prostym procesem, ale w praktyce często bywa czasochłonne. Oczekiwanie na rejestrację czy otwarcie konta bankowego potrafi zająć dni, a nawet tygodnie – zwłaszcza jeśli przedsiębiorca jest obcokrajowcem. Właśnie dlatego coraz większą popularność zyskuje rozwiązanie znane jako firma Shelf – czyli gotowa, zarejestrowana spółka, którą można przejąć i zacząć działać od razu.   Termin Shelf company pochodzi z języka angielskiego i dosłownie oznacza „firmę z półki” – taką, która została założona wcześniej i „odłożona na półkę”, czekając na nowego właściciela. W Norwegii funkcjonuje odpowiednik tego pojęcia – hylleselskap. Oba określenia odnoszą się do tego samego: w pełni zarejestrowanej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, która nigdy nie prowadziła działalności i nie ma żadnych zobowiązań.   Kupno takiej spółki daje możliwość rozpoczęcia działalności praktycznie natychmiast. Firma ma już nadany numer organizacyjny (org.nr), jest zarejestrowana w Brønnøysund i gotowa do użycia. To jak zakup w pełni wyposażonego domu – nie musisz go budować od podstaw, możesz po prostu wprowadzić się i zacząć działać.   Największą korzyścią z posiadania Shelf company jest oszczędność czasu. Nie musisz czekać na potwierdzenie rejestracji czy otwarcie konta firmowego, by rozpocząć działalność. Już po zmianie właściciela możesz wystawiać faktury, podpisywać umowy i realizować zlecenia. Dla wielu przedsiębiorców, zwłaszcza tych, którzy muszą działać szybko – np. po wygraniu przetargu lub uzyskaniu pilnego zlecenia – to rozwiązanie idealne.   Kolejnym plusem jest kwestia kapitału zakładowego. Przy zakładaniu nowego AS trzeba wpłacić minimum 30 000 NOK na konto firmowe, co nierzadko opóźnia proces, zwłaszcza w bankach wymagających dodatkowej weryfikacji. W przypadku firmy Shelf kapitał został już wpłacony przez pierwotnego właściciela. Nawet jeśli jego konto bankowe zostało później zamknięte, środki są formalnie zapisane w bilansie spółki, a Ty jako nowy właściciel możesz spokojnie otworzyć własne konto w wybranym banku. Nie należy się obawiać, że gotowa spółka nie ma aktywnego rachunku bankowego w momencie sprzedaży – to całkowicie normalne. Po przejęciu wystarczy założyć nowy rachunek, dopasowany do własnych potrzeb. Formalnie spółka jest w pełni funkcjonalna i gotowa do działania.   Warto również podkreślić, że Shelf company (czyli norweskie hylleselskap) to spółka „czysta” – nie posiada historii finansowej, zobowiązań ani długów. Oznacza to, że zaczynasz działalność z pełną przejrzystością i bez ryzyka przejęcia jakichkolwiek problemów z przeszłości.   Podsumowując – firma Shelf to rozwiązanie dla osób, które chcą działać szybko i efektywnie. Jeśli potrzebujesz gotowej struktury biznesowej, aby rozpocząć projekt, podpisać kontrakt lub wystartować z nową działalnością w Norwegii bez zbędnych opóźnień, hylleselskap może być najlepszym wyborem. Wystarczy dokonać zmiany właściciela, zaktualizować dane w rejestrze i możesz ruszać z biznesem w jeden dzień.   TOPNOR REGNSKAP AS Twoje Polskie Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173 post@topnor.no www.topnor.no

Z ogromną dumą chcemy podzielić się informacją, że nasze biuro pomyślnie – i celująco – przeszło kontrolę jakości (kvalitetskontroll) z Regnskap Norge. To dla nas potwierdzenie, że codzienna praca, dbałość o procedury i jakość usług naprawdę mają znaczenie. Dziękujemy całemu zespołowi za zaangażowanie oraz naszym klientom za zaufanie – możecie być pewni, że jesteście w dobrych rękach. Każde autoryzowane biuro rachunkowe w Norwegii przechodzi taką kontrolę co kilka lat – w tym roku to właśnie my zostaliśmy wybrani i jesteśmy z tego niezwykle dumni.   Vi er stolte over å kunne dele at vårt regnskapsbyrå har bestått kvalitetskontrollen fra Regnskap Norge med toppresultat! Dette er et bevis på den solide jobben vi gjør hver dag, og på at våre rutiner og kvalitet holder høy standard. Tusen takk til vårt fantastiske team og til alle kundene våre for tilliten – dere er i gode hender. Alle autoriserte regnskapskontor i Norge blir kontrollert hvert noen år – og i år var det vår tur.   We’re proud to share that our accounting firm has successfully – and with top results – passed the Regnskap Norge quality control (kvalitetskontroll). It’s a great recognition of the hard work and dedication our team puts in every day to deliver reliable and compliant accounting services. A big thank you to our amazing team and all our clients for the trust – you can rest assured you’re in good hands. Every authorized accounting office in Norway undergoes this control every few years – and this year, we were selected.   Poniżej wyjaśniamy, na czym polega ten proces i dlaczego jest tak istotny dla branży:   Kontrola jakości („kvalitetskontroll”) prowadzona przez Regnskap Norge ma na celu zapewnienie, że autoryzowane biura rachunkowe oraz osoby posiadające tytuł statsautorisert regnskapsfører prowadzą swoją działalność w sposób profesjonalny, zgodny z obowiązującymi przepisami prawa oraz przyjętymi w branży standardami. Członkowie Regnskap Norge, którzy świadczą usługi księgowe dla klientów zewnętrznych, są zobowiązani do uczestnictwa w takiej kontroli na mocy zasad członkowskich organizacji. (źródło: regnskapnorge.no)   Podstawą prawną i organizacyjną systemu kontroli jest współpraca Regnskap Norge z Finanstilsynet, czyli norweskim urzędem nadzoru finansowego. Obie instytucje działają na podstawie porozumienia i wspólnych wytycznych dotyczących sposobu prowadzenia kontroli jakości w branży rachunkowej. Celem jest zapewnienie, że standardy zawodowe są utrzymywane na wysokim poziomie, a księgowi działają zgodnie z ustawą o działalności rachunkowej (Regnskapsførerloven) i innymi przepisami. (źródło: finanstilsynet.no – Retningslinjer for kvalitetskontroll)   Kontrola jakości obejmuje kilka kluczowych elementów. Przede wszystkim sprawdza się, czy dana firma prowadzi działalność w sposób forsvarlig – czyli właściwy i odpowiedzialny. Ocenie podlegają między innymi: system zarządzania jakością wewnątrz biura, kontrola wewnętrzna, zgodność działań z obowiązującymi przepisami, a także przestrzeganie standardów god regnskapsføringsskikk (GRFS), które definiują dobre praktyki w zawodzie księgowego. (źródło: finanstilsynet.no – Retningslinjer for kvalitetskontroll)   W ramach kontroli weryfikowane są również procedury związane z przeciwdziałaniem praniu pieniędzy (hvitvaskingsregelverket, AML). Sprawdza się, czy biuro rachunkowe posiada odpowiednie mechanizmy rozpoznawania klientów, oceny ryzyka oraz prowadzenia dokumentacji zgodnie z przepisami o przeciwdziałaniu finansowaniu terroryzmu. (źródło: finanstilsynet.no – Årsrapport om kvalitetskontroll)   Regnskap Norge stosuje zasadę, że każdy członek organizacji podlega kontroli co najmniej raz na siedem lat. Taki cykl zapewnia regularne monitorowanie jakości pracy w całej branży. Wybór firm do kontroli oparty jest często na analizie ryzyka — organizacja może częściej weryfikować biura o większej liczbie klientów, bardziej złożonej strukturze lub nowo powstałe. (źródło: regnskapnorge.no – Kvalitetskontroll)   Sama kontrola może przebiegać na dwa sposoby: jako kontrola dokumentacyjna, w której analizuje się dostarczone przez biuro materiały, lub jako kontrola stacjonarna, przeprowadzana na miejscu. Wybór formy zależy od rodzaju działalności, wielkości biura oraz wcześniejszych wyników kontroli. Proces zawsze obejmuje przygotowanie, analizę oraz końcowe omówienie wyników z zaleceniami dotyczącymi ewentualnych usprawnień. (źródło: finanstilsynet.no – Årsrapport om kvalitetskontroll)   Z perspektywy samego biura rachunkowego udział w procesie kontroli oznacza konieczność posiadania dobrze udokumentowanych procedur i polityk wewnętrznych. Obejmuje to m.in. podpisane umowy z klientami, opis systemu jakości, jasno określone role i odpowiedzialności w zespole, dokumentację AML oraz rejestr działań kontrolnych. (źródło: sticos.no – Hvordan sikre tilstrekkelig kvalitetskontroll på oppdragsnivå)   W praktyce kontrola jakości w branży rachunkowej nie ma charakteru czysto formalnego. Jej głównym celem jest doskonalenie usług, budowanie zaufania klientów i zapewnienie bezpieczeństwa finansowego. Regularne audyty wewnętrzne oraz zewnętrzne wzmacniają reputację całej branży i potwierdzają, że autoryzowane biura działają z należytą starannością i profesjonalizmem. (źródło: jithomassen.no – Kvalitetskontroll i regnskapsbransjen)   TOPNOR REGNSKAP AS Twoje Polskie Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173 post@topnor.no www.topnor.no

Wielu przedsiębiorców marzy o tym, by zbudować dobrze prosperującą firmę, sprzedać ją za wysoką kwotę i – w idealnym scenariuszu – już nigdy nie musieć pracować. Brzmi kusząco. I faktycznie, niektórzy tego dokonują. Ale w tym obrazie sukcesu często pomija się jeden bardzo istotny fakt: w dniu sprzedaży Twój dochód przestaje rosnąć. Otrzymujesz jednorazową zapłatę – większą lub mniejszą – i to wszystko. Od tej chwili musisz mądrze zainwestować kapitał albo… znów zacząć budować coś od zera. Nowy produkt, nowy zespół, nowe procesy. Tak, masz więcej środków, ale wciąż czeka Cię nowy początek. Czy naprawdę możesz całkowicie odpuścić? W praktyce rzadko kiedy kupujący oczekuje, że właściciel firmy natychmiast się wycofa. Wręcz przeciwnie – coraz częściej wymaga się, by założyciel pozostał na jakiś czas w roli doradcy, konsultanta lub menedżera. Często też sprzedający zachowuje mniejszościowy pakiet udziałów albo reinwestuje część uzyskanej kwoty w spółkę. Dzięki temu nowy właściciel zyskuje pewność, że przejęcie przebiegnie płynnie i stabilnie. Dlaczego tak się dzieje? Bo to właśnie założyciel zna najlepiej klientów, procesy, zespół i kulturę organizacyjną. Jego obecność zapewnia ciągłość i daje kupującemu poczucie bezpieczeństwa. Kupujący też ma swoje wyzwania Zakup firmy to kosztowny i złożony proces. Większość nabywców korzysta z finansowania zewnętrznego – na przykład z kredytów bankowych, które nie zawsze są dostępne, zwłaszcza przy niestabilnej sytuacji gospodarczej. Inni szukają inwestorów, którzy z kolei oczekują solidnych zabezpieczeń i pełnej przejrzystości finansowej. Tylko w wyjątkowych przypadkach kupującym jest duży gracz, który płaci gotówką, nie korzysta z kredytów i przejmuje firmę w całości – wraz z zespołem i strukturą, ale bez Twojego dalszego udziału. Takie transakcje dotyczą jednak wyłącznie firm o bardzo wysokiej wartości rynkowej. Uważaj na konflikty interesów Jednym z częstych powodów, dla których sprzedaż nie dochodzi do skutku, jest interesowny konflikt. Jeśli prowadzisz inne projekty lub spółki działające w tej samej branży, kupujący może zrezygnować z transakcji. Bo jak zaufać komuś, kto mógłby stać się bezpośrednim konkurentem albo przenieść klientów do innej działalności? Aby uniknąć takiej sytuacji, musisz wykazać, że: – w pełni wycofujesz się z danej branży, – nie posiadasz innych aktywnych spółek o podobnym profilu, – nie istnieją żadne ukryte powiązania, które mogłyby zagrozić transakcji. Klauzule konkurencyjne – standard, którego nie unikniesz Większość umów sprzedaży zawiera klauzule zakazu konkurencji, które uniemożliwiają prowadzenie podobnej działalności przez określony czas po sprzedaży. Przykładowo, jeśli sprzedajesz firmę budowlaną: – nie możesz założyć nowej firmy o podobnym profilu przez minimum dwa lata, – możesz pracować w branży jako pracownik, ale nie jako właściciel, – głównym celem takiej klauzuli jest ochrona kupującego przed utratą klientów i stabilności biznesu. To standardowa praktyka – i często warunek niezbędny do sfinalizowania umowy. Sprzedać czy zbudować niezależność? Wielu przedsiębiorców stoi dziś przed wyborem: sprzedać firmę, gdy wszystko idzie dobrze, czy raczej stworzyć strukturę, która działa bez ich codziennego udziału? Dzisiejsze technologie i nowoczesne systemy zarządzania dają ogromne możliwości: – możesz delegować odpowiedzialność, – tworzyć powtarzalne procesy i stałe źródła przychodów, – a także zbudować organizację, która funkcjonuje samodzielnie. Wtedy Twoja firma nie tylko zyskuje na wartości, ale też daje Ci prawdziwą wolność – bez konieczności sprzedaży. Co decyduje o wartości firmy? Największe różnice w wycenie pojawiają się między firmami, które są zależne od właściciela, a tymi, które działają niezależnie, z dobrze zorganizowanym zespołem i strukturą przychodów. – Firmy działające samodzielnie mają wysoką wartość rynkową – Natomiast jednoosobowe działalności, oparte na zaangażowaniu właściciela, są trudniejsze do sprzedaży Zanim podejmiesz decyzję Zadaj sobie dwa pytania: – Czy chcesz całkowicie się wycofać i zacząć coś nowego? – Czy może wolisz zachować udziały, zbudować system i cieszyć się wolnością oraz dochodem bez konieczności codziennej pracy? Nie ma jednej właściwej odpowiedzi. Obie drogi mogą prowadzić do sukcesu – o ile są zgodne z Twoimi celami i wizją życia po sprzedaży firmy. TOPNOR REGNSKAP AS Twoje Polskie Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173 post@topnor.no www.topnor.no

„Dialogmøte” w Norwegii to formalne spotkanie między pracownikiem, pracodawcą i często przedstawicielem urzędu NAV (norweskiego urzędu pracy i ubezpieczeń społecznych), organizowane w sytuacji, gdy pracownik jest niezdolny do pracy przez dłuższy czas. Celem takiego spotkania jest omówienie sytuacji zdrowotnej pracownika, przedstawienie możliwości dostosowania warunków pracy oraz opracowanie planu powrotu do pracy, zwanego oppfølgingsplan. Dialogmøte ma na celu znalezienie praktycznych rozwiązań, które umożliwią pracownikowi częściowy lub pełny powrót do obowiązków zawodowych. Spotkanie jest formą współpracy i komunikacji między stronami, a jego przebieg regulują przepisy prawa pracy oraz wytyczne NAV.   Wyróżnia się trzy typy spotkań dialogowych. Pierwsze z nich – Dialogmøte 1 – musi się odbyć najpóźniej w siódmym tygodniu niezdolności do pracy. Zwołanie tego spotkania leży po stronie pracodawcy, chyba że spotkanie jest uznane za „oczywiście niepotrzebne”, np. gdy stan zdrowia pracownika całkowicie uniemożliwia jakikolwiek powrót do pracy w najbliższym czasie. Drugie spotkanie, Dialogmøte 2, organizuje urząd NAV, zazwyczaj po około 26 tygodniach trwania zwolnienia lekarskiego. Celem jest ocena postępów i dalszych możliwości powrotu do pracy. Dialogmøte 3 może się odbyć w wyjątkowych przypadkach, najczęściej przed końcem okresu zasiłku chorobowego, czyli po roku, gdy konieczna jest dalsza ocena sytuacji.   Zarówno pracownik, jak i pracodawca mają określone prawa i obowiązki w związku z uczestnictwem w dialogmøte. Pracownik ma obowiązek uczestniczyć w spotkaniu, chyba że istnieją poważne przyczyny medyczne uniemożliwiające udział. Może również przyjść z osobą towarzyszącą, np. przedstawicielem związku zawodowego lub zaufanym doradcą. Jego zadaniem jest aktywny udział w rozmowie i współpraca przy tworzeniu planu powrotu do pracy.   Pracodawca jest zobowiązany zorganizować dialogmøte 1 oraz przygotować informacje o możliwych dostosowaniach w miejscu pracy, takich jak zmniejszenie wymiaru godzin, zmiana obowiązków czy inne rozwiązania wspierające stopniowy powrót pracownika do pracy. Jeśli pracodawca nie zwoła spotkania w wymaganym terminie, pracownik może sam zwrócić się do NAV z prośbą o jego zorganizowanie.   Urząd NAV odgrywa ważną rolę w całym procesie, szczególnie przy dłuższej nieobecności w pracy. Organizuje drugie spotkanie dialogowe i może zaprosić lekarza prowadzącego, aby pomóc w ocenie, jakie aktywności są możliwe z medycznego punktu widzenia.   Spotkania mogą odbywać się w formie fizycznej lub cyfrowej, jeśli osobiste uczestnictwo nie jest możliwe. Pracodawca ma obowiązek przesłać do NAV aktualny plan powrotu do pracy co najmniej tydzień przed planowanym spotkaniem. W przypadkach, gdy pracownik jest częściowo niezdolny do pracy (gradert sykmeldt), dialogmøte może być zorganizowane wcześniej, jeśli strony lub lekarz uznają to za uzasadnione.   Jeżeli choroba jest tak poważna, że powrót do pracy w przewidywalnym czasie nie jest realny, spotkanie może zostać uznane za zbędne. Cały proces ma na celu wspieranie pracownika, ale również zapewnienie, że możliwości powrotu do pracy zostaną rzeczywiście rozważone i odpowiednio dostosowane do jego stanu zdrowia. Informacje w pigułce: W Norwegii, podczas dłuższego zwolnienia lekarskiego, zarówno pracownik, jak i pracodawca mają obowiązek uczestniczyć w tzw. dialogmøte – spotkaniu dialogowym. Celem takiego spotkania jest omówienie sytuacji zdrowotnej pracownika oraz ustalenie możliwych działań, które mogą ułatwić jego powrót do pracy. Pierwsze spotkanie dialogowe powinno odbyć się nie później niż w siódmym tygodniu trwania zwolnienia lekarskiego. Za jego zorganizowanie odpowiada pracodawca. Podczas rozmowy omawia się, jakie działania mogą zostać podjęte, aby stopniowo przywrócić pracownika do aktywności zawodowej — na przykład możliwość pracy w niepełnym wymiarze godzin, zmianę obowiązków czy inne dostosowania stanowiska pracy. Udział w spotkaniu jest obowiązkowy zarówno dla pracownika, jak i pracodawcy. Jeśli jednak stan zdrowia uniemożliwia osobisty udział w spotkaniu, możliwe jest zorganizowanie go w formie cyfrowej – online. W takiej sytuacji warto poinformować pracodawcę o trudnościach z dojazdem i zaproponować spotkanie zdalne, np. przez wideokonferencję. Dialogmøte ma charakter wspierający – nie jest kontrolą, lecz formą współpracy między stronami, która ma pomóc w znalezieniu najlepszych rozwiązań umożliwiających bezpieczny powrót do pracy. Więcej informacji znajdziesz na: 1.   NAV (Arbeids- og velferdsetaten) – oficjalny urząd pracy i ubezpieczeń społecznych: https://www.nav.no/dialogmote – Zawiera oficjalne informacje o zasadach organizacji dialogmøte 1, 2 i 3, obowiązkach stron oraz wyjątkach. 2.   Regjeringen.no (Rząd Norwegii) – dokumenty i checklisty dla pracodawców: https://www.regjeringen.no/contentassets/53ed02d8a2ef4223b93536d17c04c093/sjekkliste_arbgiver.pdf – Zawiera obowiązki pracodawcy dotyczące organizacji dialogmøte i opracowania oppfølgingsplan. 3.   Helsedirektoratet (Dyrekcja Zdrowia) – wytyczne dla lekarzy: https://www.helsedirektoratet.no/veiledere/sykmelderveileder/sykmelders-rolle-i-sykmeldingsperioden-oppfolgingsplan-aktivitetskravet-og-dialogmoter/dialogmoter-med-arbeidsgiver – Omawia rolę lekarza w procesie dialogmøte i współpracy z pracodawcą. 4.   Arbeidsmandsforbundet (Związek zawodowy pracowników fizycznych) https://arbeidsmandsforbundet.no/faq-items/ma-jeg-stille-opp-i-dialogmote-med-arbeidsgiver-nar-jeg-er-sykemeldt – Wyjaśnia obowiązek udziału pracownika w dialogmøte i jego prawa. 5.   Norsk Lektorlag (Związek nauczycieli akademickich) https://www.norsklektorlag.no/oss/hvordan-skal-arbeidsgiver-folge-meg-opp-nar-jeg-er-sykmeldt – Zawiera praktyczne wskazówki dotyczące przygotowania do spotkania i opracowania planu powrotu do pracy. 6.   Legegruppa SMS (portal informacyjny dla lekarzy) https://legegruppa-sms.no/sykemeldinig-dialogmoter – Opisuje znaczenie dialogmøte z perspektywy lekarza prowadzącego i współpracy z NAV.   TOPNOR REGNSKAP AS Twoje Polskie Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173 post@topnor.no www.topnor.no

W Norwegii członkostwo w związkach zawodowych jest bardzo powszechne, a składka członkowska na związek – określana jako fagforeningskontingent – stanowi regularną opłatę wnoszoną przez pracownika na rzecz organizacji związkowej. Państwo wspiera osoby zrzeszone, umożliwiając im odliczenie tych składek od dochodu w ramach ulgi podatkowej znanej jako fagforeningsfradrag. Na czym polega ulga za składki związkowe? Zgodnie z norweskimi przepisami podatkowymi, każdy pracownik, który opłaca składki na związek zawodowy, może pomniejszyć swój dochód o ich wartość. Prawo to obejmuje zarówno osoby, których składki są potrącane automatycznie z wynagrodzenia przez pracodawcę, jak i tych, którzy wpłacają je samodzielnie. Odliczenie przysługuje także członkom zagranicznych związków zawodowych z krajów EOG – pod warunkiem, że organizacja taka negocjuje układy zbiorowe (tariffavtale) w imieniu swoich członków. W roku podatkowym 2025 (rozliczenie za 2024) maksymalna kwota odliczenia wynosi 8 250 NOK. Limit ten ma charakter łączny, co oznacza, że nie można go zwiększyć, nawet jeśli przynależy się do kilku związków jednocześnie. W sytuacji, gdy składki były opłacane jedynie przez część roku, ulga przysługuje proporcjonalnie do okresu, w którym były uiszczane. Dzięki temu odliczeniu zmniejsza się dochód podlegający opodatkowaniu, co w praktyce oznacza niższy podatek do zapłaty. Przykładowo, przy stawce podatkowej na poziomie około 22%, pełne wykorzystanie ulgi (8 250 NOK) pozwala zaoszczędzić nawet około 1 815 NOK. Jak skorzystać z ulgi w zeznaniu podatkowym? W większości przypadków odliczenie składek następuje automatycznie. Jeśli pracodawca potrąca fagforeningskontingent z Twojej pensji, informacja o zapłaconych składkach trafia co miesiąc do norweskiego urzędu skarbowego (Skatteetaten) poprzez raport a-melding. Dane te są następnie przenoszone do wstępnie wypełnionego zeznania podatkowego (skattemelding). Warto jednak samodzielnie sprawdzić poprawność tych informacji. Pracodawca do końca stycznia lub na początku lutego przekazuje tzw. Årsoppgave – roczne zestawienie dochodów i potrąceń. Znajdziesz tam m.in. łączną kwotę składek związkowych pobranych w minionym roku. Należy porównać ją z informacją w skattemeldingu i w razie rozbieżności wprowadzić korektę. Jeżeli w zeznaniu nie uwzględniono ulgi, możesz samodzielnie dodać właściwą kwotę lub skorzystać z pomocy księgowego. W przypadku osób, które opłacają składki samodzielnie (np. poprzez przelew do związku), procedura jest nieco inna. Takie wydatki również można odliczyć, ale trzeba je samodzielnie wykazać w zeznaniu podatkowym, jeśli nie zostały wcześniej zgłoszone pracodawcy. Najlepiej dostarczyć mu potwierdzenie wpłat przed końcem roku, aby mógł uwzględnić dane w raporcie a-melding. Związek zawodowy ma obowiązek wystawić zaświadczenie o wpłaconych składkach do 10 grudnia, a pracownik powinien przekazać je pracodawcy do 15 grudnia. Dzięki temu odliczenie pojawi się automatycznie w Twoim rozliczeniu. Dokumentacja i dowody wpłat Zazwyczaj nie trzeba przesyłać żadnych dokumentów potwierdzających zapłatę składek do Skatteetaten. Warto jednak zachować potwierdzenia wpłat, ponieważ urząd może zażądać ich w przypadku kontroli. Jako dowód wystarczy m.in. zaświadczenie wystawione przez związek zawodowy, potwierdzające sumę wpłaconych składek, lub lønnslipp (pasek wypłaty) zawierający informację o potrąceniach z pensji. Podsumowując, fagforeningskontingent to obowiązkowa składka członkowska w związku zawodowym, która dzięki uldze fagforeningsfradrag staje się mniej obciążająca finansowo. Norweski system podatkowy zachęca w ten sposób do uczestnictwa w związkach zawodowych. Jeśli pracujesz w Norwegii i regularnie opłacasz składki, upewnij się, że korzystasz z przysługującego Ci odliczenia – to prosty sposób na realne obniżenie podatku dochodowego. TOPNOR REGNSKAP AS Twoje Polskie Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173 post@topnor.no www.topnor.no