Sprzedaż firmy: koniec pracy czy początek nowego etapu? Co naprawdę dzieje się po podpisaniu umowy sprzedaży?
Wielu przedsiębiorców marzy o tym, by zbudować dobrze prosperującą firmę, sprzedać ją za wysoką kwotę i – w idealnym scenariuszu – już nigdy nie musieć pracować. Brzmi kusząco. I faktycznie, niektórzy tego dokonują. Ale w tym obrazie sukcesu często pomija się jeden bardzo istotny fakt: w dniu sprzedaży Twój dochód przestaje rosnąć. Otrzymujesz jednorazową zapłatę – większą lub mniejszą – i to wszystko. Od tej chwili musisz mądrze zainwestować kapitał albo… znów zacząć budować coś od zera. Nowy produkt, nowy zespół, nowe procesy. Tak, masz więcej środków, ale wciąż czeka Cię nowy początek. Czy naprawdę możesz całkowicie odpuścić? W praktyce rzadko kiedy kupujący oczekuje, że właściciel firmy natychmiast się wycofa. Wręcz przeciwnie – coraz częściej wymaga się, by założyciel pozostał na jakiś czas w roli doradcy, konsultanta lub menedżera. Często też sprzedający zachowuje mniejszościowy pakiet udziałów albo reinwestuje część uzyskanej kwoty w spółkę. Dzięki temu nowy właściciel zyskuje pewność, że przejęcie przebiegnie płynnie i stabilnie. Dlaczego tak się dzieje? Bo to właśnie założyciel zna najlepiej klientów, procesy, zespół i kulturę organizacyjną. Jego obecność zapewnia ciągłość i daje kupującemu poczucie bezpieczeństwa. Kupujący też ma swoje wyzwania Zakup firmy to kosztowny i złożony proces. Większość nabywców korzysta z finansowania zewnętrznego – na przykład z kredytów bankowych, które nie zawsze są dostępne, zwłaszcza przy niestabilnej sytuacji gospodarczej. Inni szukają inwestorów, którzy z kolei oczekują solidnych zabezpieczeń i pełnej przejrzystości finansowej. Tylko w wyjątkowych przypadkach kupującym jest duży gracz, który płaci gotówką, nie korzysta z kredytów i przejmuje firmę w całości – wraz z zespołem i strukturą, ale bez Twojego dalszego udziału. Takie transakcje dotyczą jednak wyłącznie firm o bardzo wysokiej wartości rynkowej. Uważaj na konflikty interesów Jednym z częstych powodów, dla których sprzedaż nie dochodzi do skutku, jest interesowny konflikt. Jeśli prowadzisz inne projekty lub spółki działające w tej samej branży, kupujący może zrezygnować z transakcji. Bo jak zaufać komuś, kto mógłby stać się bezpośrednim konkurentem albo przenieść klientów do innej działalności? Aby uniknąć takiej sytuacji, musisz wykazać, że: – w pełni wycofujesz się z danej branży, – nie posiadasz innych aktywnych spółek o podobnym profilu, – nie istnieją żadne ukryte powiązania, które mogłyby zagrozić transakcji. Klauzule konkurencyjne – standard, którego nie unikniesz Większość umów sprzedaży zawiera klauzule zakazu konkurencji, które uniemożliwiają prowadzenie podobnej działalności przez określony czas po sprzedaży. Przykładowo, jeśli sprzedajesz firmę budowlaną: – nie możesz założyć nowej firmy o podobnym profilu przez minimum dwa lata, – możesz pracować w branży jako pracownik, ale nie jako właściciel, – głównym celem takiej klauzuli jest ochrona kupującego przed utratą klientów i stabilności biznesu. To standardowa praktyka – i często warunek niezbędny do sfinalizowania umowy. Sprzedać czy zbudować niezależność? Wielu przedsiębiorców stoi dziś przed wyborem: sprzedać firmę, gdy wszystko idzie dobrze, czy raczej stworzyć strukturę, która działa bez ich codziennego udziału? Dzisiejsze technologie i nowoczesne systemy zarządzania dają ogromne możliwości: – możesz delegować odpowiedzialność, – tworzyć powtarzalne procesy i stałe źródła przychodów, – a także zbudować organizację, która funkcjonuje samodzielnie. Wtedy Twoja firma nie tylko zyskuje na wartości, ale też daje Ci prawdziwą wolność – bez konieczności sprzedaży. Co decyduje o wartości firmy? Największe różnice w wycenie pojawiają się między firmami, które są zależne od właściciela, a tymi, które działają niezależnie, z dobrze zorganizowanym zespołem i strukturą przychodów. – Firmy działające samodzielnie mają wysoką wartość rynkową – Natomiast jednoosobowe działalności, oparte na zaangażowaniu właściciela, są trudniejsze do sprzedaży Zanim podejmiesz decyzję Zadaj sobie dwa pytania: – Czy chcesz całkowicie się wycofać i zacząć coś nowego? – Czy może wolisz zachować udziały, zbudować system i cieszyć się wolnością oraz dochodem bez konieczności codziennej pracy? Nie ma jednej właściwej odpowiedzi. Obie drogi mogą prowadzić do sukcesu – o ile są zgodne z Twoimi celami i wizją życia po sprzedaży firmy. TOPNOR REGNSKAP AS Twoje Polskie Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173 post@topnor.no www.topnor.no
