D-nummer, czyli tymczasowy numer identyfikacyjny
Co to jest D-nummer? D-nummer to tymczasowy numer identyfikacyjny przyznawany obcokrajowcom przebywającym w Norwegii krócej niż sześć miesięcy. Umożliwia on załatwianie formalności, legalną pracę oraz korzystanie z usług publicznych w Norwegii. Jak wygląda numer D-nummer? Składa się z 11 cyfr: Pierwsze 6 cyfr: Oznacza datę urodzenia, gdzie pierwsza cyfra jest zwiększona o 4. Przykład: jeśli urodziny są 01.01.85, numer zaczyna się od 410185. Kolejne 3 cyfry: Indywidualne, z trzecia cyfrą wskazującą płeć (liczby parzyste dla kobiet, nieparzyste dla mężczyzn). Ostatnie 2 cyfry: Cyfry kontrolne. Kiedy można uzyskać D-nummer? Planowany pobyt: Krócej niż sześć miesięcy. Dłuższy pobyt: Jeśli w przypadku dłuższego pobytu nie spełniasz warunków na krajowy numer identyfikacyjny (fødselsnummer). D-nummer może otrzymać kilka grup osób przebywających w Norwegii. Przede wszystkim, numer ten jest przeznaczony dla osób podlegających opodatkowaniu w Norwegii, czyli tych, które pracują lub prowadzą działalność gospodarczą na terenie tego kraju. Ponadto, mogą go uzyskać osoby ubiegające się o azyl lub posiadające ważne zezwolenie na pobyt w Norwegii. Również osoby objęte zarządzeniami NAV lub HELFO, na przykład te, które przeprowadzają się z rodziną bądź poszukują pracy, są uprawnione do otrzymania D-nummeru. Numer ten przysługuje również członkom zarządów norweskich spółek oraz właścicielom nieruchomości w Norwegii. Firma, która złoży wniosek o D-nummer w Twoim imieniu, może poprosić o weryfikację Twojej tożsamości. W związku z tym konieczne będzie umówienie wizyty w Urzędzie Skarbowym w celu potwierdzenia tożsamości. Korzyści z posiadania D-nummer – Legalne zatrudnienie i działalność gospodarcza w Norwegii. – Otwarcie konta bankowego. – Korzystanie z usług medycznych. – Załatwianie spraw urzędowych (np. wnioskowanie o zasiłki). Aktywność D-nummeru: Po pięciu latach numer przestaje być aktywny, ale nie traci ważności. Można go ponownie aktywować przez kontrolę tożsamości w Skatteetaten. Dzięki D-nummerowi możesz swobodnie funkcjonować w Norwegii, realizując wszystkie potrzebne formalności i korzystając z różnych usług. Jeśli planujesz zostać w Norwegii dłużej niż sześć miesięcy, możesz starać się o stały numer personalny, czyli fødselsnummer. 𝐓𝐎𝐏𝐍𝐎𝐑 𝐑𝐄𝐆𝐍𝐒𝐊𝐀𝐏 𝐀𝐒 Twoje Polskie Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173 post@topnor.no
BHT avtale (bedriftshelsetjeneste)
Firmy, które posiadają pracowników, muszą z mocy prawa posiadać BHT avtale (bedriftshelsetjeneste). Oznacza to, że należy podpisać umowę z „medycyną pracy”. Ten obowiązek leży w obowiązku właściciela firmy. Jest to istotne, gdyż często firmy dowiadują się o tym obowiązku dopiero podczas kontroli z Arbeidstilsynet. Możesz wejść na https://helsedesign.no/bedriftshelsetjeneste i sprawdzić, czy zgodnie z prawem musisz być zrzeszony w zatwierdzonej służbie medycyny pracy (Dere er lovpålagt tilknytning til en godkjent bedriftshelsetjeneste). Masz pytania? Skontaktuj się z nami! 𝐓𝐎𝐏𝐍𝐎𝐑 𝐑𝐄𝐆𝐍𝐒𝐊𝐀𝐏 𝐀𝐒 Twoje Polskie Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173 post@topnor.no
Podatki od zakupu towarów z zagranicy – import
Podatek od wartości dodanej (VAT) W większości przypadków import towarów do Norwegii wiąże się z obowiązkiem zapłaty podatku VAT: – Jeśli nie jesteś zarejestrowany w rejestrze VAT, wszystkie podatki płacisz osobie, która przewozi dla Ciebie towar, lub norweskiemu urzędowi celnemu. – Jeśli jesteś zarejestrowany w rejestrze VAT, samodzielnie obliczasz i zgłaszasz podatek VAT za pomocą deklaracji VAT. Podatek akcyzowy Podatek akcyzowy jest pobierany od importu, produkcji lub sprzedaży określonych towarów. Płaci go producent lub importer: – Jeśli nie jesteś zarejestrowany do celów podatku akcyzowego, płacisz wszystkie cła norweskiemu urzędowi celnemu przy przekraczaniu granicy, osobie odprawiającej towary dla Ciebie, lub korzystasz z kredytu z tytułu odroczenia cła przedsiębiorstwa. – Jeśli jesteś zarejestrowany jako podatnik podatku akcyzowego, płacisz podatek do Urzędu Skarbowego i składasz zeznanie podatkowe dotyczące podatku akcyzowego. Podatek akcyzowy dotyczy takich towarów jak: napoje alkoholowe, jednorazowa opłata rejestracyjna (samochód i pojazd), HFC i PFC, produkty mineralne (w tym paliwa), olej smarowy, cukier, heksafluorki siarki (SF6), etanol techniczny, tytoń. Tollkreditt – kredyt z tytułu odroczenia odprawy celnej Firmy importujące towary mogą skorzystać z tollkreditt, który umożliwia odroczenie płatności cła i akcyzy. Płatności są dokonywane raz w miesiącu. Schematy rozliczeń celnych – Dagsoppgjør: Rozliczenie, w którym zgłoszenia celne są opłacane łącznie w pierwszym dniu roboczym po zgłoszeniu towarów do odprawy celnej. Schemat ten jest dostępny dla spedytorów deklarujących towary w imieniu innych osób. – Månedsoppgjør: System rozliczeniowy, w którym deklaracje naliczone w miesiącu kalendarzowym są płacone 18. dnia następnego miesiąca. Ten schemat jest dostępny dla spedytorów posiadających pozwolenie norweskiego urzędu celnego na zgłaszanie towarów dla kilku odbiorców na jednym zgłoszeniu (wspólna odprawa celna). Więcej na: https://www.skatteetaten.no/bedrift-og-organisasjon/avgifter/utlandet/ TOPNOR REGNSKAP ASTwoje Polskie Autoryzowane Biuro Księgowe+47 939 82 173post@topnor.nowww.topnor.no
Tripletex – dostarczanie dokumentacji księgowej
Jeśli korzystasz z programu TRIPLETEX możesz wysłać dokumentację ze swojego maila prosto na system księgowy korzystając z adresu mailowego dedykowanego wyłącznie dla Twojej firmy (bądź na maila osoby, która odpowiada za księgowość Twojej firmy). Możesz także wgrać pliki bezpośrednio z komputera naciskając przycisk Last opp. Dla osób, które używają tylko telefonu, proponujemy ściągnąć aplikację tripletex bezpośrednio na telefon. Z poziomu aplikacji można zrobić zdjęcie po skończonych zakupach, dzięki czemu unikniemy sytuacji zgubienia np. paragonu za paliwo. Wysyłamy dokument na bilagmottak – można od razu dopisać nr rejestracyjny auta jeśli mamy kilka samochodów w firmie, albo komentarz czego dotyczy wydatek Korzystanie z TRIPLETEX ułatwia zarządzanie dokumentacją księgową i zapewnia, że wszystkie potrzebne informacje są zawsze pod ręką. 𝗧𝗢𝗣𝗡𝗢𝗥 𝗥𝗘𝗚𝗡𝗦𝗞𝗔𝗣 𝗔𝗦 Twoje Polskie Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173 post@topnor.no www.topnor.no
Nowy rodzaj umów o pracę – od 01.07.2024
Przypominamy!! Od dnia 01.07.2024 norweski urząd wprowadza nowy rodzaj umów o pracę dla pracowników. Aktualizacja:https://www.arbeidstilsynet.no/arbeidsforhold/arbeidsavtale/ https://www.regnskapnorge.no/faget/artikler/lonn–personal/utvidede-krav-fra-1.-juli-til-arbeidsavtalen/#msdynttrid=Oy4D-L8Ly4lwVY6D8MJRFQdD2EPTEv-mFLci26iNwa0 Wszyscy pracownicy zatrudnieni od dnia 1.07.2024 muszą mieć podpisane umowy wg nowego wzorca. Dla osób zatrudnionych przed tą datą, nie ma konieczności zmieniania umów. Na co trzeba zwrócić uwagę? 1. Nowe umowy wymagają podania powodu zatrudnienia tymczasowego. Tylko w wyjątkowych sytuacjach pracownik, może być zatrudniony na określany czas. W każdej innej sytuacji pracownik powinien otrzymać stałą umowę. Może być ona poprzedzona okresem próbny, który trwać może maksymalnie do 6miesięcy. 2. Jeśli istnieją układy zbiorowe czasu pracy, trzeba to umieścić w umowie 3. Jeśli pracownik otrzymuje bezpłatnie samochód, mieszkanie, diety czy inne dodatki, również zależy to ująć w umowie. 4. To samo dotyczy wszelkich potrąceń np. za mieszkanie Ważna kwestia zatrudnienia tymczasowego – można z niej skorzystać TYLKO, jeśli czynności nie mają stałego charakteru pracy.https://www.arbeidstilsynet.no/arbeidsforhold/ansettelse/midlertidig-ansettelse/ Uwaga: do 1 lipca 2022 r. obowiązywała zasada, która dawała firmom ogólną możliwość zatrudniania tymczasowego na okres jednego roku. Zasada ta została obecnie zniesiona. W przypadku zatrudnienia tymczasowego zawartego po 1 stycznia 2024 r. limit pracy o charakterze tymczasowym wynosi do trzech lat. Pracownicy, którzy zostali zatrudnieni czasowo po 1 stycznia 2024 r. ze względu na charakter pracy tymczasowej, np. pracę sezonową lub krótkotrwałe i jasno określone szczyty pracy, mają, jak wszyscy inni pracownicy tymczasowi, prawo do zatrudnienia na czas nieokreślony, jeżeli stosunek pracy trwa dłużej niż trzy lata(umowy przed 1.01.2024 nadal mają limit do czterech lat). Wyjątki do zatrudnienia tymczasowego: – potrzeby krótkotrwałe lub nieprzewidziane np. awaria maszyny i potrzeba więcej rąk do pracy fizycznej, – wahania sezonowe, np. zbiory owoców, – tymczasowa potrzeba specjalnych umiejętności – nagła potrzeba na dane kwalifikacje np. firma stolarska potrzebuje elektryka, – praca projektowa, w przypadku projektu ograniczonego czasowo (jeśli następuje kilka projektów po sobie, podlega to pod stałe zatrudnienie). Przykładem nielegalnego zatrudnienia jest sytuacja, gdy firma korzysta z pracy tymczasowej w celu pokrycia stałego zapotrzebowania na siłę roboczą. TOPNOR REGNSKAP AS Twoje Polskie Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173 post@topnor.no www.topnor.no
Samochód firmowy, a prywatny przejazd
Ważne! Jeśli wykorzystujesz samochód firmowy do prywatnych przejazdów: – W firmie jednoosobowej jest to zabronione, gdyż odpis z tytułu prywatnego jest wyższy niż faktyczne możliwe koszty do odliczenia. – W spółce AS zostaniesz opodatkowany za prywatny użytek i musi zostać to zaraportowane wraz z pensją wg stawek rządowych które są wysokie, bądź możesz być rozliczony za rzeczywiste prywatne kilometry, ale musisz mieć zakupiony elektroniczny kjørebok np. Autogear. TOPNOR REGNSKAP AS Twoje Polskie Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173 post@topnor.no www.topnor.no
Altinn – korespondencja firmy
Na platformę Altinn przychodzi wszelka korespondencja dotycząca firmy. Ważne jest, aby właściciele firm regularnie sprawdzali wiadomości otrzymywane na Altinn, mimo że biura księgowe mają wgląd do profilu firmowego. Biura księgowe nie ponoszą odpowiedzialności za dostarczanie listów do klientów. Starają się informować o najważniejszych kwestiach, jednak obowiązkiem właściciela firmy jest monitorowanie korespondencji firmowej. Biura księgowe nie mają dostępu do: – Korespondencji od Arbeirdstilsynet/NAV – wymagany jest dodatkowy dostęp. – Prywatnego profilu klienta na Altinn w przypadku spółek AS. – Korespondencji dotyczącej zaliczek na podatek, skattekort, ponagleń, rozliczeń rocznych dla firm jednoosobowych – te listy trafiają na prywatny profil klienta, do którego biura księgowe mają tylko ograniczony dostęp. Klienci są zobowiązani informować biura księgowe o tego typu korespondencji, aby zapewnić prawidłowe prowadzenie spraw księgowych. TOPNOR REGNSKAP AS Twoje Polskie Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173 post@topnor.no www.topnor.no
Reiseregning – kluczowe informacje o podróżach służbowych
Jeżeli Twoi pracownicy odbywają podróże służbowe, kluczowe jest ustalenie z nimi, jak zostaną rozliczone związane z tym koszty. Można ustalić kilka różnych metod. Ważne jest, aby wybrać sposób, który będzie najbardziej odpowiedni i zgodny z obowiązującymi przepisami. Należy pamiętać, że wynagrodzenie nie może przekraczać stawek ustalonych przez Skatteetaten. W przeciwnym razie, od nadwyżki trzeba będzie zapłacić podatek. Aktualne stawki można znaleźć na stronie Altinn. Co istotne, osoby prowadzące ENK mogą odliczać jedynie wydatki na wyżywienie i zakwaterowanie, które są udokumentowane. Istnieją określone przepisy dotyczące kwot, które można wypłacić pracownikowi bez obowiązku opodatkowania oraz sytuacji, w których te kwoty będą podlegały opodatkowaniu. W celu uzyskania rzeczywistych kosztów pracownik musi dostarczyć pracodawcy oryginały dokumentów (paragony lub faktury – mogą być to zdjęcia) jako podstawę do wypłaty. Konieczne jest także podanie dodatkowych informacji, takich jak imię, nazwisko i adres pracownika, data wyjazdu i powrotu, cel podróży oraz szczegóły dotyczące uczestnictwa w wydarzeniach. Te dodatkowe informacje można dostarczyć korzystając z formularza Reiseregning, czyli strony tytułowej do zwrotów za podróż służbową. Pokrywanie kosztów podróży według stawek polega na tym, że pracodawca wypłaca diety zgodnie z ustalonymi odgórnie stawkami, zamiast refundować faktycznie poniesione wydatki. Większość firm wybiera stosowanie oficjalnych stawek urzędowych. Dokument Reiseregning jest niezwykle istotny i musi zawierać takie informacje jak: imię, nazwisko i adres pracownika, daty wyjazdu i powrotu dla każdej podróży, cel podróży oraz szczegóły dotyczące uczestnictwa w wydarzeniach, a także podpis pracownika. Dodatkowo, w zależności od rodzaju zakwaterowania, rachunek za podróż powinien zawierać szczegółowe informacje, na przykład czy pracownikowi przysługuje dieta za hotel bez posiłków oraz czy w koszt wliczone było jedzenie. W przypadku podróży służbowych, które obejmują nocleg, dokument Reiseregning powinien zawierać więcej szczegółów niż standardowe informacje. Oprócz podstawowych danych, należy podać dokładne godziny wyjazdu i powrotu dla każdej podróży. Dokument powinien także zawierać nazwę i adres miejsca zakwaterowania. Jeżeli pracownik korzystał z kilku różnych kwater, konieczne jest uwzględnienie dat pobytu oraz nazw i adresów wszystkich miejsc. WAŻNE! W przypadku zakwaterowania w akademiku (z dostępem do kuchni) lub w prywatnej kwaterze nie ma potrzeby podawania nazwy miejsca. Należy również określić typ zakwaterowania (czy jest to hotel, czy inny rodzaj noclegu) oraz zaznaczyć, czy koszty obejmowały posiłki takie jak śniadanie, obiad czy kolacja. TOPNOR REGNSKAP AS Twoje Polskie Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173 post@topnor.no www.topnor.no
Merverdiavgift (MVA) – sierpień, sezon urlopowy
MVA – WAŻNE! Deklaracje VAT wysyłane są co termin, czyli co dwa miesiące. Z wyjątkiem sierpnia, raporty VAT muszą być przesyłane do 10 dnia każdego miesiąca. Raporty za maj i czerwiec można jednak złożyć do 31 sierpnia, ponieważ urząd skarbowy wydłuża termin ze względu na sezon urlopowy. Pamiętajcie jednak, że jeśli 31 sierpnia wypada w weekend więc termin złożenia raportu i zapłaty przypada na kolejny dzień roboczy. A teraz kilka informacji ogólnych: 𝐌𝐞𝐫𝐯𝐞𝐫𝐝𝐢𝐚𝐯𝐠𝐢𝐟𝐭 (𝐌𝐕𝐀) to norweska nazwa podatku, który jest równoważny podatkowi VAT w innych krajach. Deklaracje podatkowe (MVA – Merverdiavgift (norweski podatek od towaru i usług) należy składać 𝐜𝐨 𝐝𝐰𝐚 𝐦𝐢𝐞𝐬𝐢𝐚̨𝐜𝐞. 𝐍𝐨𝐫𝐰𝐞𝐬𝐤𝐢 𝐕𝐀𝐓 𝐝𝐳𝐢𝐞𝐥𝐢 𝐬𝐢𝐞̨ 𝐧𝐚 𝐭𝐫𝐳𝐲 𝐠𝐫𝐮𝐩𝐲: – grupę podstawową – 25% (dotyczy większości towarów i usług), – grupę zredukowaną – 15% (odnosi się do produktów spożywczych i napojów), – grupę niską – 12% (wiąże się głównie z usługami transportowymi – transport osób). Na początku przedsiębiorstwa w Norwegii wystawiają faktury z 0% MVA. Każda norweska firma, której obroty w ciągu 12 kolejnych miesięcy przekroczą 50 000 NOK ma obowiązek dokonania wpisu do rejestru MVA. Firmy, który figurują w ewidencji płatników VAT, na wystawianych fakturach powinny umieszczać skrót MVA. W następstwie wpisu obok numeru organizacyjnego firmy pojawia się skrót MVA a kolejne faktury będą już zawierały 25% podatku VAT. DEKLARACJE PODATKOWE SĄ SKŁADANE ZA POMOCĄ SYSTEMU KSIĘGOWEGO Bądź na bieżąco z najważniejszymi terminami: https://www.skatteetaten.no/bedrift-og-organisasjon/starte-og-drive/frister-gebyrer-og-tilleggsskatt/frister-og-oppgaver/ Masz pytania? Skontaktuj się z nami! 𝐓𝐎𝐏𝐍𝐎𝐑 𝐑𝐄𝐆𝐍𝐒𝐊𝐀𝐏 𝐀𝐒 Twoje Polskie Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173 post@topnor.no
Przypominamy o ważnych zmianach w barnetrygd od 1 lipca 2024!
To zagadnienie nie dotyczy bezpośrednio firm w Norwegii, ale jest równie ważne. Pamiętajcie o istotnych zmianach dotyczących barnetrygd, które weszły w życie od 1 lipca 2024 roku. Co się zmieniło? – Od 1 lipca 2024: Barnetrygd będzie przyznawane tylko za okres trzech miesięcy wstecz od daty złożenia wniosku. – Do tej pory: Można było otrzymać barnetrygd za okres aż do trzech lat wstecz od daty złożenia wniosku. – Wnioski złożone między 1 lipca a 30 września 2024: Będą rozpatrywane według dotychczasowych zasad. TOPNOR REGNSKAP AS Twoje Polskie Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173 post@topnor.no