Pendler status
Jeśli mieszkasz w Norwegii, Twój status podatkowy zależy od miejsca stałego zamieszkania. Osoby mające stały adres w Norwegii nie są uznawane za pendlerów. Jeśli jednak Twój stały adres znajduje się w innym kraju EOG, należy sprawdzić dodatkowe warunki. Aby być uznanym za pendlera, musisz być w związku małżeńskim lub posiadać formalną władzę rodzicielską nad dziećmi, z którymi mieszkasz w swoim kraju. Jeśli spełniasz ten warunek, kolejnym kryterium jest częstotliwość podróży do domu – powinny one odbywać się minimum co trzy tygodnie. Jeśli nie podróżujesz tak często, ale jest to uzasadnione cyklem pracy, nadal możesz zostać uznany za pendlera. W przeciwnym razie tracisz ten status. Osoby bez rodziny w Polsce lub innym kraju EOG podlegają dodatkowym restrykcjom przy ubieganiu się o status pendlera.Weryfikację można przeprowadzić za pomocą kwestionariusza Skatteetaten: https://www.skatteetaten.no/person/skatt/hjelp-til-riktig-skatt/arbeid-trygd-og-pensjon/reise-tilfra-jobb/pendler/pendler/ lub skorzystać z usług firm zajmujących się doradztwem podatkowym, np. pod numerem +47 404 24 444. Każdy pracownik ma obowiązek poinformowania pracodawcy o swoim statusie podatkowym. Jeśli tego nie zrobi, pracodawca naliczy podatek zgodnie z obowiązującymi zasadami, a ewentualne korekty można dokonać później w indywidualnym rozliczeniu podatkowym (Skattemelding). Jeśli nie posiadasz statusu pendlera lub korzystasz z karty podatkowej kildeskatt 25%, podatek musi być pobrany od zakwaterowania zapewnionego przez pracodawcę. W przypadku zapewnienia miejsca z dostępem do kuchni i możliwości przygotowywania posiłków diety podlegają opodatkowaniu. Jedynie zakwaterowanie bez takiej możliwości (np. hotel, barak) zwalnia diety z podatku. Dodatkowo, jeśli Twoja karta podatkowa to kildeskatt 25%, podatek w tej wysokości pobierany jest od wszystkich składników wynagrodzenia, w tym diet oraz feriepenger (wynagrodzenia wakacyjnego). Nie ma możliwości jednoczesnego korzystania ze statusu pendlera i opodatkowania według kildeskatt 25%. Twoje Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173post@topnor.nowww.topnor.no
Okres wypowiedzenia w Norwegii – choroba, pracownik tymczasowy, okres próbny
Rozpoczynając pracę w Norwegii, warto dokładnie zapoznać się z przepisami dotyczącymi okresu wypowiedzenia, zwłaszcza w czasie próbnym. Przejrzyste zasady i znajomość praw pozwalają uniknąć nieporozumień zarówno ze strony pracownika, jak i pracodawcy. Poniżej przedstawiamy kluczowe informacje, które mogą Ci się przydać w przypadku zakończenia współpracy. Okres wypowiedzenia w czasie próbnym – standardowy okres wypowiedzenia w trakcie umowy próbnej wynosi 14 dni i jest liczony od daty do daty. Jeśli jednak zarówno pracodawca, jak i pracownik wyrażą taką wolę, w umowie o pracę lub układzie zbiorowym można wprowadzić inne, dostosowane do potrzeb zapisy. Kluczowe jest, aby zmiana była uzgodniona na piśmie. Czy można rozwiązać umowę z pracownikiem tymczasowym przed jej zakończeniem? Tak, ale tylko w przypadku wystąpienia ważnej przyczyny. Przykładem może być redukcja etatów. W takich sytuacjach pracodawca jest zobowiązany do przeprowadzenia pełnej procedury rozwiązania umowy, która obejmuje spotkanie z pracownikiem, sporządzenie protokołu oraz wystawienie formalnego wypowiedzenia. A co w przypadku umowy na czas określony? W przypadku zatrudnienia na czas określony rozwiązanie umowy przed upływem okresu wypowiedzenia wymaga zgody obu stron. Pracownik powinien świadczyć pracę do końca wypowiedzenia, chyba że pracodawca zdecyduje inaczej. Jak wygląda sytuacja przy chorobie podczas okresu wypowiedzenia? Jeśli pracownik zachoruje, okres wypowiedzenia przebiega zgodnie z ustalonym harmonogramem. Choroba nie wpływa na jego długość ani na obowiązki stron. Znajomość zasad dotyczących okresu wypowiedzenia w Norwegii to klucz do sprawnego zakończenia współpracy z pracodawcą. Niezależnie od rodzaju umowy czy przyczyn jej rozwiązania, ważne jest, aby obie strony działały zgodnie z przepisami i procedurami. Zapraszamy do kontaktu! TOPNOR REGNSKAP AS – Twoje Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173 post@topnor.no www.topnor.no
LØNNSTYVERI – na czym polega i jakie są konsekwencje prawne?
Nie każdy zdaje sobie sprawę, że w Norwegii istnieje zjawisko określane jako kradzież wynagrodzenia (LØNNSTYVERI), które jest poważnym naruszeniem prawa. Dotyczy sytuacji, w których pracodawca nie wywiązuje się z obowiązku wypłaty należnych świadczeń za wykonaną pracę. Dotyczy to nie tylko wynagrodzenia zasadniczego, ale również dodatków za nadgodziny, feriepenger oraz innych świadczeń wynikających z umowy o pracę. Istotą tego działania jest sytuacja, w której pracodawca osiąga korzyści finansowe kosztem pracownika, jednocześnie naruszając jego prawa. Czym jest kradzież wynagrodzenia? Kradzież wynagrodzenia obejmuje różnorodne naruszenia prawa pracy, w których pracodawca celowo uchyla się od wypłaty należnych środków lub łamie obowiązujące przepisy. Takie działania mogą przybierać formę nieprzestrzegania minimalnych stawek wynagrodzenia w danej branży, fałszowania ewidencji czasu pracy, na przykład kart godzinowych, czy manipulacji związanych z feriepenger, które mogą być zaniżane lub w ogóle niewypłacane. Przykładem tego rodzaju nadużyć jest również tzw. „pay-back”, czyli wymuszanie zwrotu całości lub części wynagrodzenia od pracownika już po jego formalnym przekazaniu. Inne formy kradzieży wynagrodzenia to nielegalne potrącenia z wypłaty, takie jak zawyżone opłaty za zakwaterowanie, żądanie pokrycia kosztów odzieży roboczej czy środków czystości, a także inne nieuzasadnione obciążenia finansowe, które zgodnie z prawem powinien ponosić pracodawca. Nowe regulacje – kara za kradzież wynagrodzenia Od 1 stycznia 2022 roku w Norwegii niewypłacenie wynagrodzenia przez pracodawcę stanowi przestępstwo. Zgodnie z § 395 i § 396 norweskiego kodeksu karnego (straffeloven), pracodawcy, który dopuści się takiego czynu, grozi kara pozbawienia wolności nawet do 6 lat. Warto jednak pamiętać, że nie każda sytuacja opóźnienia w wypłacie może być uznana za kradzież wynagrodzenia. Przypadki, w których pracodawca celowo działa na szkodę pracownika, są rozpatrywane jako przestępstwo. Co zrobić w przypadku kradzieży wynagrodzenia? W sytuacji, gdy pracownik doświadcza powyższych problemów, ważne jest, aby podjąć odpowiednie kroki: Zgłoś sprawę do Arbeidstilsynet (Norweska Inspekcja Pracy). Choć instytucja ta nie zajmuje się odzyskiwaniem należności, może udzielić porad oraz wskazać prawa pracownika. Skonsultuj się z prawnikiem. Dochodzenie roszczeń w Norwegii odbywa się na drodze cywilnej, dlatego to pracownik musi sam podjąć działania prawne w celu odzyskania należności. Pamiętaj o swoich prawach! TOPNOR REGNSKAP AS – Twoje Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173 post@topnor.no www.topnor.no
Lønnsammenstillingrapport w Norwegii – raport specyfikujący wynagrodzenie pracownika (31 stycznia 2025)
Lønnsammenstillingrapport w Norwegii to raport specyfikujący wynagrodzenie pracownika. Jest to dokument sporządzany przez pracodawcę. Do końca stycznia każdego nowego roku pracownicy muszą otrzymać raport Sammenstilling dotyczący swoich dochodów z całego roku 2024. Ujmując to prościej, Lønnsammenstillingrapport jest jakby odpowiednikiem polskiego PIT-11 pokazującym dochody z całego roku. Wysłanie raportu jest obowiązkowe do dnia 31 stycznia 2025. Informacje, o których co roku musisz poinformować swojego księgowego (pamiętaj, że jeśli któraś z poniższych sytuacji dotyczy pracowników Twojego przedsiębiorstwa, firmy księgowe muszą to raportować najpóźniej w grudniu): 1. Czy pracownicy korzystają z telefonów firmowych również do celów prywatnych? Dotyczy również, gdy pracownikiem jest sam właściciel firmy. 2. Czy pracownicy zamierzają skorzystać w swoim rozliczeniu rocznym ze statusu Pendlera? Ze statusu pendler można skorzystać maksymalnie pierwsze 2 lata. 3. Czy pracownicy używają samochodów służbowych również do celów prywatnych? 4. Czy jako pracodawca finansujesz pracownikom wynajem mieszkania? Twój księgowy potrzebuje informacji, czy mają oni do dyspozycji całe mieszkania, czy np. tylko jeden pokój. 5. Czy jako pracodawca opłacasz dla pracownika bilety samolotowe bądź inne wydatki związane z podróżą z/do Norwegii, jeśli na stałe mieszkają w Polsce? Jest to bardzo ważne, aby najpóźniej w grudniu 2024 naliczyć wszystkie niezbędne dodatki. Na przykład: pracodawca opłaca pracownikowi mieszkanie, zatem pracownik nie ponosi tego wydatku, więc to dla niego przychód niepieniężny, z którego trzeba się rozliczyć. Jeśli pracownik korzysta z rozliczenia jako pendler, taki przychód nie jest dla niego opodatkowany, ale konieczne jest jego wykazanie, aby uniknąć sytuacji podwójnego rozliczenia – pendlerzy mogą odliczać w swoim rozliczeniu rocznym skattemeldingu wydatki jakie ponieśli na dojazdy do pracy z kraju macierzystego. Raport „Lønnsammenstillingrapport” ma na celu dostarczenie pracownikowi przejrzystych i zrozumiałych informacji dotyczących jego wynagrodzenia. Pracownik powinien otrzymywać lønnsslippy, czyli kwitki wypłaty każdego miesiąca w trakcie roku, a sammenstillingrapport pokazuje je więc w formie skumulowanej. Dane z lønnsammenstillingrapport są wprowadzane do Twojego zeznania rocznego automatycznie przez urząd, na podstawie których będzie wyliczony podatek. Pamiętaj, że dla pracowników na timelønn, pensja za godziny grudniowe, która jest naliczana i wypłacana w styczniu nowego roku, nie wchodzi do raportu za rok 2024. TOPNOR REGNSKAP AS Twoje Autoryzowane Biuro Księgowe+47 939 82 173post@topnor.nowww.topnor.no
Koszty zatrudnienia pracownika – przykładowa kalkulacja
Poniżej znajduje się przykładowa kalkulacja kosztów pracy pracownika: Pracownik przepracował w danym miesiącu 160h x 220 kr = 35 200 NOK – to jest jego pensja brutto. Pracownik ma kartę podatkową 25% także 35200 x 25 % = 8800 kr – tyle potrącamy zaliczki na podatek dochodowy. Przelewamy tą kwotę na rachunek firmowy Skattetrekk , następnie co dwa miesiące przelewamy zgromadzone zaliczki do Urzędu (Księgowy wyśle informacje o dokładnej kwocie do zapłaty). Pracownik otrzymuje na konto bankowe kwotę netto wypłaty 26 400 NOK. Pracodawca dodatkowo opłaca podatek pracowniczy pracodawcy AGA (arbeidsgiveravgift 14,1%) czyli w naszym przypadku 4963 NOK płatny co dwa miesiące tak samo jak zaliczka na podatek. Pracodawca także musi odkładać dodatkowe środki na poczet Feriepenger pracownika, czyli wynagrodzenie urlopowe. Jest to minimum 10,2% czyli przy naszej pensji z przykładu jest to kwota 3590 NOK plus podatek pracowniczy od tej kwoty AGA 14,1% – 506 NOK. Jeśli zatrudniamy minimum jednego pracownika, który nie ma udziałów w firmie na minimum 75% etatu, mamy obowiązek opłacania ubezpieczenia OTP (obligatorisk tjenestepensjon) czyli ubezpieczenia emerytalnego. Jest to minimum 2% czyli w naszym przykładzie 704 NOK. Szacunkowy koszt pensji pracownika wynosi 44 963 NOK. Do tego trzeba brać pod uwagę koszty szkolenia, odzieży roboczej, narzędzi do pracy, diet, ubezpieczenia, zamówienia karty HMS itd. Można więc założyć, że całkowity koszt zatrudnienia to plus dodatkowe 30-35% do wynagrodzenia brutto. 𝗧𝗢𝗣𝗡𝗢𝗥 𝗥𝗘𝗚𝗡𝗦𝗞𝗔𝗣 𝗔𝗦 Twoje Polskie Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173 post@topnor.no www.topnor.no
Pracownik w firmie w Norwegii
𝐂𝐡𝐜𝐞𝐬𝐳 𝐳𝐚𝐭𝐫𝐮𝐝𝐧𝐢𝐜́ 𝐩𝐫𝐚𝐜𝐨𝐰𝐧𝐢𝐤𝐚? 𝐖 𝐝𝐳𝐢𝐬𝐢𝐞𝐣𝐬𝐳𝐲𝐦 𝐩𝐨𝐬́𝐜𝐢𝐞 𝐬𝐤𝐮𝐩𝐢𝐦𝐲 𝐬𝐢𝐞̨ 𝐧𝐚 𝐨𝐛𝐨𝐰𝐢𝐚̨𝐳𝐤𝐚𝐜𝐡 𝐩𝐫𝐚𝐜𝐨𝐝𝐚𝐰𝐜𝐲. · Należy podpisać umowę z pracownikiem zachowując minimalne stawki godzinowe jeśli wynikają one z konkretnej branży. Obowiązkowo powinna zostać zawarta papierowo w dwóch egzemplarzach dla każdej ze stron. · Po podpisaniu umowy zgłosić pracownika poprzez A-melding. · Jako pracodawca musisz posiadać wpis do Aa-registeret – zazwyczaj uzupełnia się go poprzez brreg.no podczas zakładania firmy. Jako pracodawca powinieneś założyć osobne konto w banku 𝐒𝐤𝐚𝐭𝐭𝐞𝐭𝐫𝐞𝐤𝐤𝐬𝐤𝐨𝐧𝐭𝐨 do przelewania i zabezpieczania tam zaliczek na poczet podatku dochodowego od pracownika i co dwa miesiące przelewać je do urzędu skarbowego. Posiadanie przez firmę „konta podatkowego” (skattetrekkskonto) do przesyłania zaliczek na podatek dochodowy pracowników jest jednym z podstawowych obowiązków pracodawcy. Obowiązek ten wynika z norweskiej ustawy o płatności podatków i dotyczy każdego pracodawcy, który wypłaca wynagrodzenie w Norwegii: spółki akcyjne (AS), firmy jednoosobowe (enkeltpersonforetak), fundacje, stowarzyszenia oraz odziały firm zagranicznych (NUF). · Dodatkowo jeśli zatrudniasz minimum jednego pracownika, który nie ma udziałów w firmie na minimum 75% etatu bądź kilku pracowników na minimum 20% etatu, którzy razem tworzą równowartość 2 pełnych etatów – należy opłacać ubezpieczenie emerytalne OTP w wysokości nie mniejszej niż 2% od kwoty wynagrodzenia pracowników. · Do tego obowiązkowo należy przestrzegać norm czasu pracy i przy nadgodzinach odpowiednio wypłacać wynagrodzenie minimum 40% przy overtid. Pamiętaj również o ubezpieczeniu pracowników od wypadków w pracy. Wkrótce wrócimy z dalszymi informacjami. Dowiesz się więcej o kosztach zatrudnienia pracownika i minimalnych stawkach godzinowych. 𝐌𝐚𝐬𝐳 𝐩𝐲𝐭𝐚𝐧𝐢𝐚? 𝐙𝐚𝐩𝐫𝐚𝐬𝐳𝐚𝐦𝐲 𝐝𝐨 𝐤𝐨𝐧𝐭𝐚𝐤𝐭𝐮. TOPNOR REGNSKAP AS Twoje Polskie Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173 post@topnor.no